{"id":9036,"date":"2023-07-10T02:19:40","date_gmt":"2023-07-10T02:19:40","guid":{"rendered":"https:\/\/kraios.app\/news\/yasam\/2023\/07\/10\/iranda-turkmen-kadinlarin-dokudugu-ipek-halilar-tezgahtan-inmeden-alici-buluyor\/"},"modified":"2023-07-10T02:19:40","modified_gmt":"2023-07-10T02:19:40","slug":"iranda-turkmen-kadinlarin-dokudugu-ipek-halilar-tezgahtan-inmeden-alici-buluyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kraios.app\/news\/yasam\/2023\/07\/10\/iranda-turkmen-kadinlarin-dokudugu-ipek-halilar-tezgahtan-inmeden-alici-buluyor\/","title":{"rendered":"\u0130ran’da T\u00fcrkmen kad\u0131nlar\u0131n dokudu\u011fu ipek hal\u0131lar tezgahtan inmeden al\u0131c\u0131 buluyor"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

\n

Kendine has motiflerin i\u015flendi\u011fi ve \u00e7o\u011funlukla k\u0131rm\u0131z\u0131 tonlar\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hal\u0131lar \u0130ran\u2019da ve d\u00fcnyada T\u00fcrkmen hal\u0131s\u0131 olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Do\u011fal malzemelerle dokunan el eme\u011fi g\u00f6z nuru bir hal\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re bir y\u0131ldan fazla s\u00fcrebiliyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ev ekonomisine katk\u0131<\/h3>\n

\u00c7ift\u00e7ilik ve hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 Kelale’de T\u00fcrkmen kad\u0131nlar, evlerinde kurduklar\u0131 tezgahlarda hal\u0131 dokuyarak ev ekonomisine katk\u0131da bulunuyor.<\/p>\n

Asgari \u00fccretin 6 milyon t\u00fcmen (Yakla\u015f\u0131k 3 bin TL) civar\u0131nda oldu\u011fu \u00fclkede evde dokunan bir hal\u0131n\u0131n sat\u0131lmas\u0131 en az bir asgari \u00fccretlinin y\u0131ll\u0131k kazanc\u0131 kadar gelir elde edilmesini sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

T\u00fcrkmen kad\u0131nlar\u0131n el eme\u011fi dokuma kilim ve hal\u0131lar daha tezgahtan inmeden al\u0131c\u0131 buluyor. Deve y\u00fcn\u00fc, ke\u00e7i tifti\u011fi ve koyun y\u00fcn\u00fcn\u00fcn yan\u0131 s\u0131ra saf ipekten dokunan hal\u0131lar renkleri ve nak\u0131\u015flar\u0131yla dikkati \u00e7ekiyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Her birinin ayr\u0131 hikayesi olan klasik T\u00fcrkmen motif ve nak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 i\u015fleyen kad\u0131nlar, sipari\u015fe g\u00f6re farkl\u0131 modelde kilim ve hal\u0131lar da dokuyor.<\/p>\n

T\u00fcrkmen kad\u0131nlar t\u00fcrk\u00fclere konu olan kilimleri dokumada birbirine yard\u0131mc\u0131 oluyor. Onlar hal\u0131 dokurken etraflar\u0131nda annelerinden s\u00fcrekli bir \u015feyler isteyen \u00e7ocuklar\u0131 da eksik olmuyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Dokumas\u0131 en zoru iki tarafl\u0131 ipek hal\u0131lar<\/h3>\n

T\u00fcrkmen hal\u0131lar\u0131n\u0131n en zoru ve en \u00e7ok zaman alan\u0131 iki tarafl\u0131 ipek hal\u0131lar. Bu hal\u0131lar\u0131 genellikle iki kad\u0131n ayn\u0131 anda dokuyor. Hal\u0131n\u0131n iki taraf\u0131na oturan kad\u0131nlar bir ahenk i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015farak bir di\u011fer taraftaki motiflerin kar\u0131\u015fmamas\u0131 i\u00e7in \u00f6zen g\u00f6steriyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u0130ki kad\u0131n\u0131n birlikte \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla 1,5 metrekare ipek hal\u0131n\u0131n dokunmas\u0131 yedi ay\u0131 ge\u00e7iyor. Tabii bu, hal\u0131n\u0131n tek i\u015f olarak g\u00f6r\u00fclmesi durumunda m\u00fcmk\u00fcn oluyor. E\u011fer ba\u015fka i\u015fler de g\u00f6r\u00fclecekse hal\u0131n\u0131n bitmesi iki kat uzun s\u00fcrebiliyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Hal\u0131n\u0131n bir ki\u015fi taraf\u0131ndan dokunmas\u0131 durumda ise bu zaman daha da uzayabiliyor. \u0130ran\u2019\u0131n di\u011fer b\u00f6lgelerinde dokunan ipek hal\u0131lar\u0131n aksine T\u00fcrkmen ipek hal\u0131lar iki y\u00fczl\u00fc dokunuyor. Bu da kullan\u0131lan malzemenin ve eme\u011fin iki kat artmas\u0131 anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n

Her iki y\u00fcz\u00fcne de farkl\u0131 renk ve motiflerin i\u015flendi\u011fi bu hal\u0131lar bir evin iki farkl\u0131 hal\u0131 ihtiyac\u0131n\u0131 giderebiliyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

T\u00fcrkmen ipek hal\u0131s\u0131 yat\u0131r\u0131m arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda<\/h3>\n

Bu kadar fazla sarf malzemesi, emek ve zaman isteyen hal\u0131lar\u0131n fiyat\u0131 ise haliyle y\u00fckseliyor.<\/p>\n

Fiyat\u0131ndan dolay\u0131 b\u00fcy\u00fck ebatlar\u0131 \u00e7ok tercih edilmeyen ipek hal\u0131lar daha \u00e7ok 1 metreye 1,5 metre ebad\u0131nda tercih ediliyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Kimi al\u0131c\u0131lar ise klasik motiflerin d\u0131\u015f\u0131nda manzara ya da foto\u011fraf g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fcn i\u015flenmesini isteyebiliyor.<\/p>\n

Ebad\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck olmas\u0131na ra\u011fmen sanat eseri say\u0131labilecek ipek hal\u0131lar\u0131n 1,5 metrekaresi neredeyse 75 bin lira civar\u0131nda sat\u0131l\u0131yor. Fiyat bu kadar y\u00fcksek olsa da al\u0131c\u0131lar neredeyse bir y\u0131l beklemeyi g\u00f6ze alarak sipari\u015flerini veriyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ekonomik sorunlar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 \u00fclkede hal\u0131 bir nevi yat\u0131r\u0131m arac\u0131 haline d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda. Estetik kayg\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra paras\u0131n\u0131n de\u011fer kayb\u0131na u\u011framamas\u0131n\u0131 isteyen \u0130ranl\u0131lar paralar\u0131n\u0131 hal\u0131da de\u011ferlendirmeyi de tercih ediyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

“Hal\u0131 bir T\u00fcrkmen sanat\u0131d\u0131r”<\/h3>\n

Kelale\u2019de neredeyse her evde bir hal\u0131 tezgah\u0131 bulunuyor.<\/p>\n

AA muhabirine konu\u015fan 2 \u00e7ocuk annesi \u0130ciba Teki, T\u00fcrkmen kad\u0131nlar\u0131n hal\u0131 dokumadan duramad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

“Hal\u0131 bir T\u00fcrkmen sanat\u0131d\u0131r.” diyen Teki, 7 ya\u015f\u0131nda hal\u0131 dokumaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve 41 ya\u015f\u0131nda olmas\u0131na ra\u011fmen hala bu i\u015fe devam etti\u011fini dile getirdi.<\/p>\n

\u0130ki taraf\u0131 ipek T\u00fcrkmen hal\u0131s\u0131n\u0131n sarf malzemesinin olduk\u00e7a pahal\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyen Teki, 1,5 metrekarelik bir hal\u0131n\u0131n sadece ipe\u011finin 25 milyon t\u00fcmen (yakla\u015f\u0131k 12 bin 500 y\u00fcz TL) civar\u0131nda oldu\u011funu aktard\u0131.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Teki, iki kad\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndan kalkmadan bir hal\u0131y\u0131 yakla\u015f\u0131k 7 ayda bitirebildi\u011fine, bunun da ciddi bir emek oldu\u011funa dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n

Klasik T\u00fcrkmen motiflerinin s\u0131k\u00e7a dokunmas\u0131 nedeniyle her kad\u0131n taraf\u0131ndan bilindi\u011fini belirten Teki, “T\u00fcrkmen motifleri var. Onlar en kolay \u00f6r\u00fclenler. Buna g\u00f6re fiyat\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fck oluyor. Motifleri karma\u015f\u0131k olanlar\u0131n yap\u0131lmas\u0131 daha zor oluyor ve vakit al\u0131yor. Her ilmekte motife bir kere daha bakma ihtiyac\u0131 hissediliyor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Kar\u015f\u0131lar\u0131nda bir motif \u00e7izimi olmas\u0131 durumunda her t\u00fcrl\u00fc hal\u0131y\u0131 dokuyabildiklerini s\u00f6yleyen T\u00fcrkmen kad\u0131n, “\u0130ki \u00e7ocukla zor oluyor ama al\u0131\u015fkanl\u0131k haline gelmi\u015f. Hal\u0131 dokuma olmadan vakit ge\u00e7miyor. Yani hayat\u0131n olmazsa olmaz\u0131. Ayr\u0131ca ihtiya\u00e7lar bitmiyor. Hal\u0131lar daha tezgahtayken satmak zorunda kal\u0131yoruz.” ifadelerinde bulundu.<\/p>\n

Teki, emeklerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 tam olarak alamamaktan \u015fikayet ederek kendilerinden al\u0131nan hal\u0131lar\u0131n d\u0131\u015far\u0131da iki ya da \u00fc\u00e7 kat pahal\u0131ya sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n


\n
\n Anadolu Ajans\u0131 web sitesinde, AA Haber Ak\u0131\u015f Sistemi (HAS) \u00fczerinden abonelere sunulan haberler, \u00f6zetlenerek yay\u0131mlanmaktad\u0131r. Abonelik i\u00e7in l\u00fctfen ileti\u015fime ge\u00e7iniz.<\/b>
\n <\/a>
\n <\/span>\n <\/div>\n