6 \u015eubat’ta ya\u015fanan depremlerin ard\u0131ndan kente gelen depremzedelere yard\u0131mc\u0131 olmak amac\u0131yla bir hafta \u00f6nce olu\u015fturulan poliklinikte randevusuz sa\u011fl\u0131k hizmeti veriliyor.<\/p>\n
Psikiyatri uzman\u0131, psikolog ve sosyal hizmet uzman\u0131ndan olu\u015fan ekibin g\u00f6rev ald\u0131\u011f\u0131 poliklinikte ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlarda bireyleri ilk olarak g\u00f6r\u00fclen \u015fok evresinden \u00e7\u0131karmak i\u00e7in yo\u011fun \u00e7aba g\u00f6steriliyor.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/54a427bf-71c5-4e63-a83d-6196709e92a3\/009_2023%2F11_2023%2F05_Subat%2F05%2F20230224_2_57534258_86196115.jpg\"\/)
<\/p>\n
Psikiyatri uzman\u0131 Dr. T\u00fcrkan Do\u011fan, AA muhabirine, poliklinikte bir haftada yakla\u015f\u0131k 200 depremzedeye hizmet sunuldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
Huzursuzluk, uykusuzluk ve her an deprem oluyormu\u015f hissi gibi durumlar\u0131n ba\u015fvurularda en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan durumlar oldu\u011funu belirten Do\u011fan, “\u0130nsanlar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131 kay\u0131plar\u0131 olabiliyor. Evleri hasar alm\u0131\u015f olabiliyor. Onun getirdi\u011fi \u00fcz\u00fcnt\u00fc hali, can s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ve ac\u0131 hissiyle ba\u015fvurabiliyorlar. Ac\u0131n\u0131n insan hayat\u0131ndaki etkileri, hayata eskisi gibi kat\u0131lamama, hayattan so\u011fuma gibi nedenlerle ba\u015fvurabiliyorlar.” ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n
Deprem nedeniyle bir\u00e7ok ki\u015finin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeyi terk etmek durumunda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren Do\u011fan, “O b\u00f6lgeden gitmek, ayr\u0131lmak gerekti. Bunlar da bir \u015fikayet haline gelebiliyor. Su\u00e7luluk, yetersizlik, yak\u0131nlar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olamama durumlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu \u015fikayetler insan\u0131 zorlad\u0131\u011f\u0131nda, \u00e7aresizlik hissiyle ba\u015fvuruyorlar.” dedi.<\/p>\n
Do\u011fan, insanlar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131 ac\u0131y\u0131 do\u011fal bir durum olarak alg\u0131lama halinin zaman ald\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekerek s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n
“\u00c7ok k\u0131sa bir s\u00fcre oldu. \u015eu anda ya\u015fan\u0131lan \u015fey o anormal travmaya verilen normal tepkiler. \u0130ster istemez insan\u0131 da zorlayan \u015feyler. Her an deprem olacak korkusuyla ya\u015famak, her an huzursuzluk ve uykusuzluk insan\u0131 zorlayan \u015feyler. Biz yard\u0131mc\u0131 oluyor, m\u00fcdahale ediyoruz fakat do\u011fal felaketlerin hayat\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu alg\u0131lama ve anlama halleri tabii ki zaman i\u00e7indeki m\u00fcdahalelerimizde yine yerini alacak. O m\u00fcdahaleler i\u00e7in biraz daha zamana ihtiyac\u0131m\u0131z var.”<\/p>\n
“Kabullenme hali \u00e7ok sonra geliyor”<\/h3>\n
Travmay\u0131 anlama ve alg\u0131lama halinin travman\u0131n ya\u015fanmas\u0131 kadar h\u0131zl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Do\u011fan, “\u00d6ncelikle insan ne ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayabilme halinde bir korku hisseder. Daha sonra yava\u015f yava\u015f onu anlamland\u0131rmaya ba\u015flar. Anlamland\u0131r\u0131rken o travman\u0131n getirdi\u011fi ac\u0131lar olabiliyor. Travman\u0131n getirdi\u011fi insan hayat\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirici taraf\u0131 olabiliyor. Onlara uyum sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Kabullenme hali ise \u00e7ok sonra geliyor. \u00d6nce \u00f6fke, su\u00e7luluk olabiliyor. Arkas\u0131ndan da kabullenme hali olu\u015fuyor. O kabullenme hali art\u0131k en son a\u015famad\u0131r. Bir yandan da hayata uyum sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 a\u015famad\u0131r. Onu yava\u015f yava\u015f kabullendi\u011fi zaman art\u0131k hayata uyum sa\u011fl\u0131yor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Do\u011fan, depremzedelerde tepkilerin anormal durum kar\u015f\u0131s\u0131nda verilen son derece normal tepkiler oldu\u011funa de\u011finerek, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Ki\u015fi anormal bir olay\u0131 ilk defa g\u00f6r\u00fcyor. Bunlar\u0131 ya\u015farken anlamland\u0131ram\u0131yor. Bunlar\u0131 burada anlamland\u0131r\u0131p, bunlar\u0131n normal tepkiler oldu\u011funu belirterek \u00fczerinden beraber ge\u00e7ti\u011fimizde onu rahatlatan bir \u015fey oluyor. Rahatlat\u0131p hayat\u0131na devam edebiliyor. Bizler nefes egzersizlerinin yan\u0131 s\u0131ra hayata dahil olabilmeleri i\u00e7in di\u015fini f\u0131r\u00e7alama gibi basit \u00f6nerilerle ki\u015fiyi o \u015fok etkisinden s\u0131y\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. \u015eu an yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fey profesyonel olarak bir uzman y\u00f6nlendirmesiyle ki\u015fiyi o \u015fok etkisinden s\u0131y\u0131rmak ya da ya\u015fanan durumun \u00e7ok normal bir \u015fey oldu\u011funu s\u00f6ylemek.”<\/p>\n
Basit \u00f6nerilerle \u015foku atlatmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olunuyor<\/h3>\n
Depremzedelere ya\u015fad\u0131klar\u0131 huzursuzluk ve uykusuzluk gibi durumlar\u0131n zaman i\u00e7inde azalaca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde telkinlerde bulunduklar\u0131n\u0131 aktaran Do\u011fan, “Bu \u015fok evresinin de bir iyile\u015fme d\u00f6nemi oldu\u011funu, orada zamana ihtiyac\u0131m\u0131z oldu\u011funu, huzursuzluk, uykusuzluk olabilece\u011fini ama zamanla d\u00fczelecek \u015feyler oldu\u011funu, burada biraz kendisine zaman tan\u0131mas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yleyerek rahatlatma y\u00f6n\u00fcne gidiyoruz. Bunu yaparken yine hayatta tutabilmek ad\u0131na basit \u00f6nerilerde bulunuyoruz. Yak\u0131nlar\u0131yla bir arada olabilmek, yak\u0131nlar\u0131n\u0131n deste\u011fini almak gibi. Y\u00fcz\u00fcn\u00fc y\u0131kamak, di\u015fini f\u0131r\u00e7alamak gibi \u015fu anda \u00e7ok basit \u00f6nerilerle gidiyoruz. Tabii ki \u00f6nerilerle onu hayata tutamayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hissetti\u011fimiz anda ila\u00e7 tedavisine de ba\u015fvurdu\u011fumuz anlar oluyor.” de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n
Depremzedelerden ya\u015fad\u0131klar\u0131 travmay\u0131 anlatmalar\u0131n\u0131 isterken dikkat edilmesi gerekenlere i\u015faret eden Do\u011fan, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“‘Ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 anlatmak size iyi geliyor mu? Payla\u015fmak ister misiniz? Ya da ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 anlatmak sizi k\u00f6t\u00fc hissettiriyorsa anlatmayabilirsiniz ama sizi nas\u0131l etkiledi? Nerede yard\u0131mc\u0131 olay\u0131m?’ gibi yakla\u015f\u0131mda bulunulabilir. Bu ki\u015fiye g\u00f6re \u00e7ok de\u011fi\u015fken bir durum. \u00d6ncelikle iyi gelip gelmedi\u011fini sorgulay\u0131p ona g\u00f6re hareket etmek. Zaten ‘evet iyi geliyor, anlatt\u0131k\u00e7a rahatl\u0131yorum’ derse anlatt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman \u00e7ok iyi bir \u015fey yap\u0131yoruz. Yok ‘bana anlatmak \u00e7ok k\u00f6t\u00fc geliyor, anlatmak istemiyorum’ dedi\u011fi zaman \u0131srarc\u0131 olmakla da bu sefer o ki\u015fiye zarar veriyoruz.”<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/79121245-49cb-4f77-bd45-d9d308a833b3\/04_2023%2F12_Ocak%2F03%2Fbanner_haber_afad_001.jpeg\"\/)
<\/a><\/p>\n