T\u00fcrk Gastroenteroloji Derne\u011fi Genel Sekreteri Prof. Dr. Ayhan Hilmi \u00c7ekin, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, son y\u0131llarda yap\u0131lan bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131nda ba\u011f\u0131rsaklar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koydu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ba\u011f\u0131rsaklardaki yararl\u0131 bakterilerin bir\u00e7ok hastal\u0131ktan korunmada ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n kuvvetlendirilmesinde \u00f6nemli rol \u00fcstlendi\u011fini, beyinle do\u011frudan ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011funu ifade eden \u00c7ekin, son zamanlarda bu alanda en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorunlardan birinin hassas ba\u011f\u0131rsak sendromu (\u0130rritabl ba\u011f\u0131rsak sendromu-IBS) oldu\u011funu aktard\u0131.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/4f62407a-abf2-4464-9690-b6acbca575b5\/07_2024%2F00_AA_ARALIK%2F06%2FWhatsApp-Image-2024-12-13-at-15.39.17.jpg\"\/)
<\/p>\n
\u00c7ekin, hassas ba\u011f\u0131rsak sendromunun hayat\u0131 tehdit eden bir hastal\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak ki\u015finin g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam kalitesini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde etkileyebildi\u011fini, \u00f6zellikle tekrarlayan kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131, gaz, \u015fi\u015fkinlik, ishal veya kab\u0131zl\u0131k gibi bulgular\u0131n ki\u015finin sosyal ve i\u015f hayat\u0131n\u0131 zorla\u015ft\u0131rabildi\u011fini belirtti.<\/p>\n
Bu durumun uzun s\u00fcreli olabilece\u011fini dile getiren \u00c7ekin, do\u011fru tedavi plan\u0131ndan, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam tarz\u0131ndan ve semptomlar\u0131 tetikleyen fakt\u00f6rlerden ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131n\u0131n hastal\u0131\u011f\u0131n bulgular\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde azaltabildi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u00c7ekin, “Hassas ba\u011f\u0131rsak sendromunu tamamen ortadan kald\u0131rmak zor olabilir ancak belirtileri kontrol alt\u0131na almak kesinlikle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.” dedi.<\/p>\n
IBS’de yiyeceklerin etkisinin ki\u015fiden ki\u015fiye farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterebildi\u011fine dikkati \u00e7eken \u00c7ekin, “Genel olarak s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri, ekmek, makarna gibi gl\u00fcten i\u00e7eren g\u0131dalar, baklagiller, so\u011fan, sar\u0131msak ve gazl\u0131 i\u00e7ecekler semptomlar\u0131 tetikleyebilir. Ayr\u0131ca, k\u0131zartmalar ve baharatl\u0131 yiyecekler de rahats\u0131zl\u0131k yaratabilir. Bu y\u00fczden hastalar bir beslenme g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc tutmal\u0131 ve hangi yiyeceklerin kendilerinde sorun yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemeli.” uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n
Hassas ba\u011f\u0131rsak sendromu, kansere d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fcyor<\/h3>\n
\u00c7ekin, IBS’nin beyinle do\u011frudan ilgili oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“Bu sorunun temelinde, beyin ve ba\u011f\u0131rsak aras\u0131ndaki ileti\u015fimdeki hassasiyet rol almaktad\u0131r. Stres, bu hassasiyeti art\u0131rarak ba\u011f\u0131rsak hareketlerini h\u0131zland\u0131rabilir ya da yava\u015flatabilir. Bu da ishal, kab\u0131zl\u0131k, \u015fi\u015fkinlik gibi semptomlara yol a\u00e7abilir. Bu nedenle stres y\u00f6netimi, IBS tedavisinin \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Yoga, meditasyon, nefes egzersizleri ve hatta hobi edinmek gibi y\u00f6ntemlerle stresin olumsuz etkilerini azaltmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.”<\/p>\n
IBS’nin, ba\u011f\u0131rsaklarda herhangi doku hasar\u0131 ya da anormal b\u00fcy\u00fcme s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131ndan kansere d\u00f6n\u00fc\u015fme riski bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen \u00c7ekin, ancak belirtilerin ba\u015fka hastal\u0131klarla kar\u0131\u015fabilece\u011finden, kesin tan\u0131 konulabilmesi i\u00e7in uzman taraf\u0131ndan de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini bildirdi.<\/p>\n
Do\u011fru probiyotik kullan\u0131m\u0131 \u00f6nemli<\/h3>\n
\u00c7ekin, probiyotiklerin IBS’ye iyi gelebildi\u011fini vurgulayarak, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Probiyotikler baz\u0131 hastalarda semptomlar\u0131 hafifletebilir ancak her probiyotik t\u00fcr\u00fc IBS’ye etkili de\u011fildir. Ba\u011f\u0131rsak mikrobiyotas\u0131n\u0131 d\u00fczenlemeyi hedefleyen do\u011fru probiyotik se\u00e7imi, hastan\u0131n durumuna g\u00f6re yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. D\u00fczenli sporun da olumlu etkisi vard\u0131r. D\u00fczenli egzersiz, ba\u011f\u0131rsak hareketlerini d\u00fczenler ve stresi azalt\u0131r. Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f, y\u00fczme, yoga gibi hafif ve orta d\u00fczeyde aktiviteler, IBS semptomlar\u0131n\u0131 hafifletebilir ancak \u00e7ok yo\u011fun egzersiz baz\u0131 hastalarda semptomlar\u0131 art\u0131rabilir. Bu nedenle dengeli egzersiz plan\u0131 tercih edilmelidir.<\/p>\n
IBS, hem biyolojik hem de psikolojik fakt\u00f6rlerin bir arada rol oynad\u0131\u011f\u0131 bir durumdur. Beyin ile ba\u011f\u0131rsak aras\u0131ndaki ileti\u015fimdeki aksakl\u0131klar semptomlar\u0131n temelinde yatar. Stres gibi psikolojik etkenler, bu durumu k\u00f6t\u00fcle\u015ftirebilir ancak hastal\u0131\u011f\u0131n tek nedeni de\u011fildir. IBS tedavisi her zaman ila\u00e7 gerektirmez. Hafif semptomlar\u0131 olan hastalarda, beslenme d\u00fczenlemeleri ve ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri genellikle yeterlidir ancak \u015fiddetli semptomlar\u0131 olan hastalarda, semptomlar\u0131 kontrol alt\u0131na almak i\u00e7in ila\u00e7 tedavisi uygulanabilir.”<\/p>\n
“Kad\u0131nlarda daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor”<\/h3>\n
Hassas ba\u011f\u0131rsak sendromunun kad\u0131nlarda daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkati \u00e7eken \u00c7ekin, kad\u0131nlarda hormonal de\u011fi\u015fikliklerin ba\u011f\u0131rsaklar \u00fczerindeki etkisinin daha belirgin olabildi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u00c7ekin, “\u00d6zellikle adet d\u00f6nemleri gibi hormonal dalgalanmalar, ba\u011f\u0131rsak hassasiyetini art\u0131rabilir. Ayr\u0131ca, kad\u0131nlar\u0131n stres ve a\u011fr\u0131ya kar\u015f\u0131 daha duyarl\u0131 olabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
IBS’nin \u00e7ocuklarda da g\u00f6r\u00fclebildi\u011fini ifade eden \u00c7ekin, tedavinin \u00e7ocu\u011fun ya\u015f\u0131na uygun olarak planlanmas\u0131 ve altta yatan ba\u015fka hastal\u0131k olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n iyi belirlenmesi gerekti\u011fini kaydetti.<\/p>\n