<\/p>\n
Giresun \u00dcniversitesi Sa\u011fl\u0131k Bilimleri Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. Ay\u015feg\u00fcl \u00c7ebi, AA muhabirine, Giresun \u00dcniversitesi Fen Edebiyat Fak\u00fcltesi Biyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Yal\u00e7\u0131n Tepe ve Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesi Fen Edebiyat Fak\u00fcltesi Biyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Ferda Ar\u0131 ile 2020’den beri “F\u0131nd\u0131k Bitkisinin Akci\u011fer ve Meme Kanseri H\u00fccrelerindeki Antikanser Etkilerinin Ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131” adl\u0131 ara\u015ft\u0131rma projesi y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ge\u00e7mi\u015fte yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarda f\u0131nd\u0131k bitkisinden paklitaksel (\u00e7e\u015fitli kanser t\u00fcrlerini tedavi etmek i\u00e7in kullan\u0131lan kemoterapi ila\u00e7lar\u0131n\u0131n i\u00e7erdi\u011fi madde) elde edilebilece\u011fine dair bulgular oldu\u011funu belirten \u00c7ebi, kendilerinin de bu do\u011frultuda y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri proje ile f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131n\u0131n akci\u011fer ve meme kanser h\u00fccreleri \u00fczerindeki apoptosis (programlanm\u0131\u015f h\u00fccre \u00f6l\u00fcm\u00fc) etkisini ara\u015ft\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
\u00c7ebi, ara\u015ft\u0131rmada, f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131n\u0131n akci\u011fer ve meme kanseri h\u00fccreleri \u00fczerindeki apoptosis etkisine bakt\u0131klar\u0131n\u0131 belirterek, “F\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131n\u0131n antikansorejen etki etti\u011fini g\u00f6sterebilmek i\u00e7in hem akci\u011fer hem de meme kanseri h\u00fccrelerinin apoptotik mekanizmas\u0131n\u0131 molek\u00fcler yakla\u015f\u0131mla izledik.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
F\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131n\u0131n ekstrakt\u0131n\u0131 elde edip liyofilize ettiklerini yani dondurarak kuruttuklar\u0131n\u0131 dile getiren \u00c7ebi, \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n
“Daha sonra bunlar\u0131n apoptotik etkisini g\u00f6stermek i\u00e7in Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesindeki ekip katk\u0131da bulundu. Kanser h\u00fccreleri ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 h\u00fccrelerde f\u0131nd\u0131k yaprak ekstrakt\u0131n\u0131n h\u00fccre \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc etkisini g\u00f6stermek i\u00e7in sitotoksik (h\u00fccreyi \u00f6ld\u00fcren ya da fonksiyonunu durduran maddeler) testler yap\u0131ld\u0131. Florasan ikili boyama ile mikroskobik g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri al\u0131nd\u0131. H\u00fccre \u00f6l\u00fcm yola\u011f\u0131n\u0131 daha detayl\u0131 tespit etmek i\u00e7in western blot analizi ve M30 antijen testi yap\u0131ld\u0131. H\u00fccre metastaz\u0131na etkisini g\u00f6zlemlemek h\u00fccre migrasyon testi yap\u0131ld\u0131. Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmadan elde edilen verilere g\u00f6re, f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131n\u0131n i\u00e7erisinde kemoterap\u00f6tik bir ajan olan paklitakselin apoptotik etkisini g\u00f6rebildik. \u0130leriki \u00e7al\u0131\u015fmalarda f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131ndan paklitaksel elde edilebilirli\u011fini ve bunun end\u00fcstride kullan\u0131labilirli\u011fini sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.”<\/p>\n
Prof. Dr. \u00c7ebi, akci\u011fer kanserinin d\u00fcnyada en \u00e7ok g\u00f6r\u00fclen kanser t\u00fcr\u00fc, meme kanserinin de kad\u0131nlar aras\u0131nda d\u00fcnyada en s\u0131k rastlanan ikinci kanser t\u00fcr\u00fc oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Akci\u011fer ve meme kanseri tedavisinde kullan\u0131lan bir kemoterap\u00f6tik ajan olan paklitaksel, Pasifik porsuk a\u011fac\u0131 denilen bir bitkiden elde ediliyor. Bu bitkinin yeti\u015fmesi uzun s\u00fcr\u00fcyor fakat T\u00fcrkiye f\u0131nd\u0131k \u00fcretiminde d\u00fcnyada lider konumda. F\u0131nd\u0131k yapraklar\u0131 ise at\u0131k durumunda. Amac\u0131m\u0131z, at\u0131k durumda olan f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131ndan paklitaksel elde etmek ve bunu T\u00fcrkiye ekonomisine kazand\u0131rmak.”<\/p>\n
– “Ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 umut verici”<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n umut verici oldu\u011funu vurgulayan \u00c7ebi, “Kanser h\u00fccrelerine f\u0131nd\u0131k yapra\u011f\u0131 ekstresi tedavisinin apoptosis yoluyla h\u00fccre \u00f6l\u00fcm\u00fcne yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131, akci\u011fer ve meme kanseri h\u00fccre hatlar\u0131nda h\u00fccre g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fc inhibe etti\u011fini yani engelledi\u011fini g\u00f6sterdi. F\u0131nd\u0131k yaprak ekstrakt\u0131n\u0131n meme ve akci\u011fer kanseri h\u00fccreleri \u00fczerindeki sitotoksik etkileri, kanser tedavisinde yeni y\u00f6ntemlerin geli\u015ftirilmesi ve h\u00fccre \u00f6l\u00fcm mekanizmalar\u0131n\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131nda umut verici olabilir.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
\u00c7ebi, paklitakselin \u015fu anda akci\u011fer, meme ve yumurtal\u0131k kanserlerinin tedavisinde kullan\u0131lan pop\u00fcler kemoterap\u00f6tik ila\u00e7 oldu\u011funu belirterek, “F\u0131nd\u0131kta bildirilen paklitaksel miktar\u0131, Pasifik porsuk a\u011fac\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k 10’da 1’i kadard\u0131r. Bununla birlikte, f\u0131nd\u0131k a\u011fa\u00e7lar\u0131 Pasifik porsuk a\u011fac\u0131ndan \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in f\u0131nd\u0131k hala yeni bir alternatif taksan kayna\u011f\u0131 olabilir.” dedi.<\/p>\n
Projenin ilk etab\u0131n\u0131n tamamland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 dergide de yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00c7ebi, “T\u00fcrkiye’nin d\u00fcnya \u00fcretim lideri oldu\u011fu f\u0131nd\u0131k, d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda ekonomik a\u00e7\u0131dan de\u011ferli bir \u00e7ikolata bile\u015fenidir. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131, asl\u0131nda at\u0131k \u00fcr\u00fcn olan bitkinin yapraklar\u0131n\u0131n biyoteknolojik a\u00e7\u0131dan umut verici bir antikanser ila\u00e7 ham maddesi olabilece\u011fini ortaya koymu\u015ftur.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Prof. Dr. Ay\u015feg\u00fcl \u00c7ebi, projenin devam edece\u011fini anlatarak, “Yeni ortakl\u0131klar sa\u011flayaca\u011f\u0131z. Giresun \u00dcniversitesi, f\u0131nd\u0131k konusunda ihtisas \u00fcniversitesi olarak se\u00e7ilmi\u015f durumda. Bu da bizim i\u00e7in b\u00fcy\u00fck avantaj. \u00c7al\u0131\u015fmay\u0131 devam ettirece\u011fiz.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n