Hitit \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. \u00d6zlem Akdo\u011fan<\/strong>, AA muhabirine, mikroorganizmalar\u0131n hava s\u0131cakl\u0131klar\u0131n\u0131n y\u00fcksek oldu\u011fu d\u00f6nemlerde a\u00e7\u0131kta bekletilen g\u0131dalar\u0131n \u00fczerinde daha kolay \u00fcreme f\u0131rsat\u0131 bulmas\u0131ndan dolay\u0131 yaz d\u00f6neminde ishal vakalar\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6zlendi\u011fine i\u015faret etti.<\/p>\n Bu y\u0131l da hava s\u0131cakl\u0131klar\u0131n\u0131n y\u00fckselmesiyle birlikte ishal \u015fikayetiyle hastaneye gelen ki\u015fi say\u0131s\u0131nda art\u0131\u015f ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Akdo\u011fan, “S\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131yla g\u0131dalar\u0131n kontamine (\u0130stenmeyen zararl\u0131 maddelerin veya mikroorganizmalar\u0131n besine bula\u015fmas\u0131) olmas\u0131 ve hijyen \u015fartlar\u0131ndaki aksakl\u0131klar ishal vakalar\u0131n\u0131n artmas\u0131na neden olabiliyor. Yaz d\u00f6neminde havalar\u0131n \u0131s\u0131nmas\u0131yla g\u0131dalar\u0131n \u00fczerindeki mikroorganizmalar\u0131n \u00fcremesi kolayla\u015f\u0131yor ve art\u0131yor. Ayn\u0131 zamanda saklama ko\u015fullar\u0131yla ilgili de s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fan\u0131yor. Bu \u015fekilde uygunsuz, a\u00e7\u0131k ortamda kalan g\u0131dalar\u0131n t\u00fcketilmesiyle ishal say\u0131lar\u0131 da artabiliyor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n Akdo\u011fan, mide ve ba\u011f\u0131rsak sistemindeki enfeksiyonun neden oldu\u011fu ishal rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131k ve el hijyeninin temel iki unsur oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n \u0130shalin \u00e7ok sulu ya da kanl\u0131 \u015fekilde g\u00f6r\u00fclebildi\u011fine dikkati \u00e7eken Akdo\u011fan, ishale yakalananlar\u0131n 1-2 g\u00fcn i\u00e7inde rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ge\u00e7memesi durumunda, a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131v\u0131 kayb\u0131na neden olaca\u011f\u0131 i\u00e7in mutlaka bir hekime ba\u015fvurmas\u0131 gerekti\u011fini aktard\u0131.<\/p>\n \u0130shal s\u00fcrecinde v\u00fccuttaki s\u0131v\u0131 kayb\u0131n\u0131n telafi edilmesinin \u00f6neminin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Akdo\u011fan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n “\u0130shaldeki en \u00f6nemli problemlerden biri s\u0131v\u0131 kayb\u0131. S\u0131v\u0131 kayb\u0131n\u0131n mutlaka yerine konmas\u0131 gerekiyor. Hafif s\u0131v\u0131 kay\u0131plar\u0131 ayakta tedavi edilebilir ama orta ve \u015fiddetli s\u0131v\u0131 kay\u0131plar\u0131nda mutlaka hastaneye yat\u0131r\u0131larak tedavi edilmesi gerekir. \u00d6zellikle ya\u015fl\u0131 ve \u00e7ocuklarda, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 bask\u0131lanm\u0131\u015f kanser hastalar\u0131, kemoterapi g\u00f6ren hastalarda bu s\u0131v\u0131 kay\u0131plar\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli olabiliyor. Yerinde ve zaman\u0131nda m\u00fcdahale edilmezse \u00f6l\u00fcme kadar ilerleyebilir. Bu nedenle bu tarz hastalarda \u00f6zellikle \u00e7ok dikkat edilmesi gerekiyor. Zaman\u0131nda sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa m\u00fcracaat etmeleri gerekir. \u0130shal genelde 2-3 g\u00fcn i\u00e7inde kendi kendini s\u0131n\u0131rlar ama s\u0131n\u0131rlay\u0131c\u0131 olmuyorsa, ishal say\u0131s\u0131 \u00e7ok fazla ise bu durumda s\u0131v\u0131 a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131n engellenmesi i\u00e7in mutlaka sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmal\u0131.”<\/p>\n Akdo\u011fan, ishal s\u00fcrecinde beslenmenin de \u00f6nemine vurgu yaparak, “\u0130shal olan hastalar\u0131m\u0131z\u0131n mutlaka beslenmesine dikkat etmesi gerekiyor. Bol s\u0131v\u0131 ile birlikte \u00f6zellikle pirin\u00e7li g\u0131dalar, ha\u015flanm\u0131\u015f patates t\u00fcketebiliriz. Posas\u0131z ve ya\u011fs\u0131z g\u0131dalar\u0131 t\u00fcketmeyi \u00f6neririz. Muz, \u015feftali t\u00fcketilebilir.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n Yaz d\u00f6nemlerinde hijyene ekstra dikkat edilmesi gerekti\u011fini s\u00f6yleyen Akdo\u011fan, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n “G\u0131dalar a\u00e7\u0131kta bekletilmemeli, \u00f6zellikle mayonezli, pirin\u00e7li g\u0131dalar\u0131n a\u00e7\u0131kta bekletilmemesi gerekiyor. Bunlar\u0131n \u00fczerinde \u00e7ok kolay mikroorganizma \u00fcreyebiliyor. Kayna\u011f\u0131 belli olmayan g\u0131dalar t\u00fcketilmemeli. T\u00fcketece\u011fimiz g\u0131dalar\u0131n, sular\u0131n mutlaka hijyenik oldu\u011fundan emin olmam\u0131z gerekiyor. En \u00f6nemli konu hijyen. Yemekten \u00f6nce, yemek haz\u0131rlamadan \u00f6nce mutlaka ellerin temiz olmas\u0131 gerekir. Tuvalete girmeden ve tuvaletten \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra el y\u0131kamak \u00e7ok \u00f6nemli.”<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/7fc6ad83-e801-4dd2-b1c1-974abd5a6af0\/2024%2Fa%2FAA-35210262.jpg\"\/)
<\/p>\n