Prof. Dr. Bal\u0131k, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, yaz aylar\u0131nda s\u0131cakl\u0131klar\u0131n artmas\u0131yla besin zehirlenmeleri ve ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131n\u0131n da daha fazla g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Bu hastal\u0131klar\u0131n bulant\u0131, kusma, ate\u015f, ishal ve kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 gibi belirtilerle seyretti\u011fini belirten Bal\u0131k, “S\u0131cakl\u0131klar\u0131n art\u0131\u015f\u0131yla birlikte, g\u0131da-hijyen zincirinde kolayl\u0131kla bozulma ya\u015fan\u0131yor. Bu nedenle bu tip enfeksiyonlar\u0131 yaz d\u00f6nemi daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar yaz\u0131n d\u0131\u015f ortamlarda, havuzlarda daha \u00e7ok vakit ge\u00e7iriyor, kolay bozulan g\u0131dalar\u0131 dikkatsizce t\u00fcketebiliyor. Bu da hastal\u0131klara zemin haz\u0131rl\u0131yor.” bilgisini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
“Et, tavuk kesti\u011finiz b\u0131\u00e7akla ba\u015fka g\u0131dalar\u0131 temas ettirmeyin”<\/h3>\n
Yaz d\u00f6nemi \u00f6zellikle k\u0131rm\u0131z\u0131 et, tavuk, deniz \u00fcr\u00fcnleri, s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri gibi besinlerin kolay bozuldu\u011funu aktaran Bal\u0131k, \u015fu uyar\u0131larda bulundu:<\/p>\n
“Evlerde \u00f6zellikle yumurta, tavuk gibi \u00fcr\u00fcnlere temas eden b\u0131\u00e7ak ve di\u011fer malzemelerin ba\u015fka g\u0131dalarla asla temas etmemesi gerekiyor. \u00d6rne\u011fin, tavuk kesilen bir tahta y\u0131kan\u0131p temizlenmeden et kesilmemesi gerekiyor. Dondurulmu\u015f tavuk, k\u0131yma gibi besinler \u00e7\u00f6z\u00fcnd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde tamam\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 \u00f6nemli, \u00e7\u00f6z\u00fcnd\u00fcr\u00fcp tekrar dondurulmalar\u0131 \u00e7ok yanl\u0131\u015f.<\/p>\n
Bir di\u011fer \u00f6nemli nokta da el y\u0131kamak. Yaz aylar\u0131nda d\u00fczenli el y\u0131kamaya \u00e7ok dikkat edilmesi gerekiyor. Su ve sabunla d\u00fczenli \u015fekilde el y\u0131kayarak, kendimizi bu tip hastal\u0131klardan y\u00fczde 50’den fazla oranda koruyabiliriz. \u00d6zellikle \u00e7ocuklara d\u00fczenli el y\u0131kama al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 ve yeti\u015fkinlerin de bunu uygulayarak \u00e7ocuklara \u00f6rnek olmas\u0131 \u00f6nem ta\u015f\u0131yor.”<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/4f62407a-abf2-4464-9690-b6acbca575b5\/07_2024%2F00_TEMMUZ%2F017%20temmuz%2F20240719_2_64794269_103113610.jpg\"\/)
<\/p>\n
Prof. Dr. Bal\u0131k, ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131n\u0131n iyi y\u0131kanmam\u0131\u015f, \u00e7i\u011f ye\u015filliklerden de bula\u015ft\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, “\u00c7i\u011f t\u00fcketilen sebze ve meyvelerin, salata malzemesi olarak kullan\u0131lan ye\u015filliklerin \u00f6nce \u00e7e\u015fmede bol suyla y\u0131kanmas\u0131 ondan sonra da sirkeli suda bekletilmesi gerekiyor. Yaz aylar\u0131nda y\u0131kanmadan \u00e7i\u011f t\u00fcketilen bu tip besinler mide-ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131klar\u0131na kolayl\u0131kla sebep olabilir.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
“Ge\u00e7meyen, azalmayan ishal varsa sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurun”<\/h3>\n
Besin zehirlenmesinde bulant\u0131, kusma gibi mideyle ilgili semptomlar\u0131n \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Bal\u0131k, “Tifo, dizanteri, kolera, norovir\u00fcs gibi ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131nda ise ishal, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 ve ate\u015f daha fazla g\u00f6r\u00fclebilir.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Hastal\u0131klar\u0131n tedavilerinde de farkl\u0131l\u0131klar bulundu\u011funu aktaran Bal\u0131k, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Burada temel nokta, \u00f6zellikle \u00e7ocuklar ve ya\u015fl\u0131larda ishal ve kusmayla kaybedilen s\u0131v\u0131 ve elektrolitin h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde yerine konulmas\u0131 gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc mide-ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131klar\u0131na, bebekler, \u00e7ocuklar ve ileri ya\u015ftaki ki\u015filer \u00e7ok daha fazla duyarl\u0131d\u0131r. Kolera gibi s\u0131v\u0131 kayb\u0131n\u0131n \u00e7ok fazla oldu\u011fu ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcmc\u00fcl seyretme ihtimali de y\u00fcksektir. Bu nedenle ge\u00e7meyen, azalmayan ishal, kusma s\u00f6z konusuysa, buna ate\u015f de e\u015flik ediyorsa hemen bir sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131nda yarar var.”<\/p>\n
Ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131 8-10 g\u00fcn devam edebilir<\/h3>\n
Prof. Dr. Bal\u0131k, hafif seyreden ishallerde, ha\u015flanm\u0131\u015f patates, ya\u011fs\u0131z pirin\u00e7 gibi ishal diyetine uygun g\u0131dalarla beslenme ve bol su t\u00fcketiminin yararl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
Hastal\u0131\u011f\u0131n t\u00fcr\u00fcne g\u00f6re, semptom g\u00f6r\u00fclme s\u00fcresinin de de\u011fi\u015febilece\u011fini anlatan Bal\u0131k, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Besin zehirlenmelerinin bir k\u0131sm\u0131 2-3 saat i\u00e7erisinde ge\u00e7erken, bir k\u0131sm\u0131 4-5 g\u00fcne kadar s\u00fcrebilir. Ba\u011f\u0131rsak enfeksiyonlar\u0131n\u0131n 1-2 g\u00fcn i\u00e7inde iyile\u015feni de var 8-10 g\u00fcn devam edebileni de var. Dolay\u0131s\u0131yla s\u00fcreden ziyade \u015fikayetlerin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa ba\u015fvurulmas\u0131nda yarar var. Uygun tedavi ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, hangi t\u00fcr hastal\u0131k olursa olsun, tedaviye yan\u0131t al\u0131nacakt\u0131r.”<\/p>\n
Prof. Dr. Bal\u0131k, d\u0131\u015far\u0131da, restoranlarda bozuk oldu\u011fundan, hijyeninden \u015f\u00fcphelenilen bir g\u0131dan\u0131n asla t\u00fcketilmemesi gerekti\u011finin de alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.<\/p>\n