{"id":27379,"date":"2024-05-30T09:25:23","date_gmt":"2024-05-30T09:25:23","guid":{"rendered":"https:\/\/kraios.app\/news\/saglik\/2024\/05\/30\/d-vitamini-eksikligi-de-ms-hastaligi-riskini-artiriyor\/"},"modified":"2024-05-30T09:25:23","modified_gmt":"2024-05-30T09:25:23","slug":"d-vitamini-eksikligi-de-ms-hastaligi-riskini-artiriyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kraios.app\/news\/saglik\/2024\/05\/30\/d-vitamini-eksikligi-de-ms-hastaligi-riskini-artiriyor\/","title":{"rendered":"D vitamini eksikli\u011fi de MS hastal\u0131\u011f\u0131 riskini art\u0131r\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<div>\n<p>Sa\u011fl\u0131k Bilimleri \u00dcniversitesi (SB\u00dc) G\u00fclhane T\u0131p Fak\u00fcltesi N\u00f6roloji Ana Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. \u015eeref Demirkaya, D\u00fcnya MS G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, kol ve bacaklarda g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck, konu\u015fma ve g\u00f6rmede bozulmalar ile seyreden hastal\u0131\u011f\u0131n gen\u00e7 ya\u015f grubunda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Hastal\u0131\u011f\u0131n genellikle 20-40 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Demirkaya, &#8220;MS, kad\u0131nlarda erkeklere oranla 3 kat daha fazla g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Sosyal hayat\u0131n aktif oldu\u011fu, ki\u015filerin i\u015fe ba\u015flayaca\u011f\u0131, aile kuraca\u011f\u0131, evlat sahibi olmak istedi\u011fi ya\u015flarda ortaya \u00e7\u0131kan MS, internette s\u00fcz\u00fclerek gelmeyen bilgilerin de etkisiyle, ciddi endi\u015feye yol a\u00e7\u0131yor.&#8221; ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Hastalar\u0131n tekerlekli sandalyeye, ba\u015fkas\u0131n\u0131n bak\u0131m\u0131na muhta\u00e7 olaca\u011f\u0131 korkusuyla kendilerine ba\u015fvurdu\u011funu anlatan Demirkaya, &#8220;Oysa MS hastal\u0131\u011f\u0131, illa sakatl\u0131kla \u00f6zde\u015fle\u015fen, ki\u015filerin evlenmesine, \u00e7ocuk sahibi olmas\u0131na engel bir durum de\u011fil.&#8221; diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Prof. Dr. Demirkaya, MS&#8217;in beyin ve omurili\u011fi, g\u00f6z sinirini tutan bir hastal\u0131k oldu\u011funu, ilk belirtilerin bir g\u00f6z\u00fcn g\u00f6rmemesi, v\u00fccudun bir taraf\u0131nda uyu\u015fukluk ile seyretti\u011fini, kesin hastal\u0131k tan\u0131s\u0131n\u0131n ise muayene, MR bulgular\u0131 ve gerekti\u011finde omurilik s\u0131v\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131yla konuldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<h3>&#8220;MS, genetik ge\u00e7i\u015fli bir hastal\u0131k de\u011fil&#8221;<\/h3>\n<p>MS&#8217;in ba\u015fka hastal\u0131klar\u0131n belirtileriyle benze\u015fti\u011fine dikkati \u00e7eken Demirkaya, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n<p>&#8220;MS&#8217;te genetik zemin, yatk\u0131nl\u0131k s\u00f6z konusu ama genetik ge\u00e7i\u015f yok. \u00d6zellikle kad\u0131nlar, hastal\u0131\u011f\u0131n \u00e7ocuklar\u0131nda da g\u00f6r\u00fclebilece\u011fi korkusunu ya\u015f\u0131yor. Birinci, ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc derece yak\u0131nlarda MS oldu\u011funda, hastal\u0131k riski hi\u00e7 olmayan ailelere g\u00f6re daha y\u00fcksek. Fakat bu do\u011fan her \u00e7ocukta MS olacak anlam\u0131na gelmiyor. Dolay\u0131s\u0131yla hastal\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yan ailelerimiz, \u00e7ocuklar\u0131nda da MS olacak kayg\u0131s\u0131n\u0131 ya\u015famamal\u0131.&#8221;<\/p>\n<h3>T\u00fcrkiye&#8217;de 60-80 bin aras\u0131nda MS hastas\u0131 var<\/h3>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;de 60-80 bin aras\u0131nda MS hastas\u0131 oldu\u011funu \u00f6ng\u00f6rd\u00fcklerini belirten Prof. Dr. Demirkaya, &#8220;\u00dclkemizde de yurt d\u0131\u015f\u0131nda da hastal\u0131\u011f\u0131n giderek artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Bunun bir nedeni de ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemlere k\u0131yasla MR&#8217;\u0131n daha fazla kullan\u0131lmas\u0131 ve bu yolla daha kolay tan\u0131 konmas\u0131.&#8221; de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n<p>MS&#8217;te genetik zeminin yan\u0131nda baz\u0131 \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin de risk olu\u015fturdu\u011funu aktaran Demirkaya, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n<p>&#8220;D vitamini d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc MS&#8217;e yakalanma riskini art\u0131r\u0131yor, bu y\u00f6nde verilerimiz var. \u00d6rne\u011fin, Avustralya&#8217;n\u0131n Tazmanya eyaletinde yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, 2-15 ya\u015f aras\u0131ndaki \u00e7ocuklar g\u00fcnde 2-3 saat d\u0131\u015far\u0131da oynad\u0131\u011f\u0131nda yani g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 ald\u0131\u011f\u0131nda MS&#8217;e yakalanma risklerinin daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu g\u00f6sterildi. ABD&#8217;de askere al\u0131nacak ki\u015filerin tetkikleri \u00fczerinden yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmada da y\u0131llar sonra MS geli\u015fen ki\u015filerde, ge\u00e7mi\u015fte D vitamini oranlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu saptand\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla D vitami d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn MS hastal\u0131\u011f\u0131nda bir risk fakt\u00f6r\u00fc oldu\u011funu biliyoruz.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130kinci risk fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn halk aras\u0131nda &#8220;\u00f6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131&#8221; olarak bilinen enfeksiyona yol a\u00e7an Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc (EBV) oldu\u011funu belirten Demirkaya, &#8220;Ayr\u0131ca sigara i\u00e7enlerde, genetik yatk\u0131nl\u0131k da s\u00f6z konusuysa, MS&#8217;e yakalanma riski 2,5 kat art\u0131yor. Hastalarda sigara kullan\u0131m\u0131 ise MS&#8217;in olumsuz seyrini h\u0131zland\u0131r\u0131yor.&#8221; bilgisini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n<h3>&#8220;MS&#8217;te tamir edici tedaviler \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131l\u0131yor&#8221;<\/h3>\n<p>Prof. Dr. \u015eeref Demirkaya, MS&#8217;in bula\u015f\u0131c\u0131 veya \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc bir hastal\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek, &#8220;Hen\u00fcz kesin tedavisi olmasa da art\u0131k MS&#8217;in seyrini de\u011fi\u015ftirebilecek bir\u00e7ok ilaca sahibiz. Mutlulukla belirtmeliyim ki her ge\u00e7en g\u00fcn MS&#8217;le ilintili yeni bir ila\u00e7 t\u0131bbi kullan\u0131ma giriyor. Hastal\u0131\u011f\u0131n her a\u015famas\u0131nda m\u00fcdahil olabildi\u011fimiz tedavi ajanlar\u0131m\u0131z var.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>MS hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n tedavisine ili\u015fkin yeni geli\u015fmelere de de\u011finen Demirkaya, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n<p>&#8220;MS tedavisinde kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z ila\u00e7lar daha \u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131n seyrinin kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131na y\u00f6nelik. Ancak \u015fu anda MS&#8217;te tamir edici, olu\u015fmu\u015f sakatl\u0131\u011f\u0131 geriye d\u00f6nd\u00fcrecek tedaviler \u00fczerinde yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7er\u00e7evede T\u00fcrk ekibi, BioNTech firmas\u0131 MS a\u015f\u0131s\u0131 geli\u015ftirilmesine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Elbette bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n birka\u00e7 y\u0131l daha s\u00fcrece\u011fi belirtildi. Hayvan deneylerinde olduk\u00e7a etkili bulunan a\u015f\u0131n\u0131n insan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 hen\u00fcz ba\u015flamad\u0131, dolay\u0131s\u0131yla nas\u0131l sonu\u00e7 verece\u011fini bilmiyoruz ama \u00fcmit vadeden \u00e7al\u0131\u015fmalardan biri.&#8221;<\/p>\n<h3>MS hastalar\u0131na d\u00fczenli uyku, egzersiz \u00f6nerisi<\/h3>\n<p>MS&#8217;in kronik bir hastal\u0131k olarak alg\u0131lanmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Demirkaya, &#8220;\u00dclkemizde bir\u00e7ok yerde MS&#8217;le u\u011fra\u015fan hekimlerimiz, merkezlerimiz var. D\u00fcnyada MS tedavisinde kullan\u0131lan ila\u00e7lar\u0131n neredeyse tamam\u0131 \u00fclkemizde de kullan\u0131l\u0131yor. D\u00fcnyada tedaviye ili\u015fkin ne yap\u0131l\u0131yorsa \u00fclkemizde de uygulan\u0131yor.&#8221; a\u00e7\u0131klamas\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Prof. Dr. \u015eeref Demirkaya, hastalar\u0131n takip ve tedavilerini aksatmamas\u0131, kesinlikle sigara i\u00e7memeleri gerekti\u011fini belirterek, dengeli beslenme, d\u00fczenli uyku ve egzersizin hastal\u0131k s\u00fcrecinin ilerlememesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n<p>                            <span class=\"detay-foto-editor\">&#13;<br \/>\n                                <a href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/tr\/p\/abonelik-talep-formu\/1001\" target=\"_blank\" style=\"font-size:12px; color:#444; text-decoration:none;\" rel=\"noopener\">&#13;<br \/>\n                                    Anadolu Ajans\u0131 web sitesinde, AA Haber Ak\u0131\u015f Sistemi (HAS) \u00fczerinden abonelere sunulan haberler, \u00f6zetlenerek yay\u0131mlanmaktad\u0131r. <b style=\"color:#1897F7\">Abonelik i\u00e7in l\u00fctfen ileti\u015fime ge\u00e7iniz.<\/b>&#13;<br \/>\n                                <\/a>&#13;<br \/>\n                            <\/span>\n                        <\/div>\n<p><script>\n\t  window.fbAsyncInit = function() {\n\t\tFB.init({\n\t\t  appId: '1855843514662870',\n\t\t  status : true, \/\/ check login status\n\t\t  cookie : true, \/\/ enable cookies to allow the server to access the session\n\t\t  xfbml  : true  \/\/ parse XFBML\n\t\t});\n\t  };<\/p>\n<p>\t  (function() {\n\t\tvar e = document.createElement('script');\n\t\te.src=\"https:\/\/connect.facebook.net\/tr_TR\/all.js\";\n\t\te.async = true;\n\t\tdocument.getElementById('fb-root').appendChild(e);\n\t  }());\n    <\/script><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sa\u011fl\u0131k Bilimleri \u00dcniversitesi (SB\u00dc) G\u00fclhane T\u0131p Fak\u00fcltesi N\u00f6roloji Ana Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. \u015eeref Demirkaya, D\u00fcnya MS G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, kol ve bacaklarda g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck, konu\u015fma ve g\u00f6rmede bozulmalar ile seyreden hastal\u0131\u011f\u0131n gen\u00e7 ya\u015f grubunda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulad\u0131. Hastal\u0131\u011f\u0131n genellikle 20-40 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Demirkaya, &#8220;MS, kad\u0131nlarda erkeklere oranla 3 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":27380,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[46],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27379"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=27379"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27379\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media\/27380"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27379"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=27379"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=27379"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}