<\/p>\n
Vak\u0131ftan “17 May\u0131s D\u00fcnya Hipertansiyon G\u00fcn\u00fc” kapsam\u0131nda yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamaya g\u00f6re, d\u00fcnya genelinde hipertansiyon hastas\u0131 yakla\u015f\u0131k 1,5 milyar insan bulunuyor ve her y\u0131l 9 milyonun \u00fcst\u00fcnde ki\u015fi bu nedenle hayat\u0131n\u0131 kaybediyor.<\/p>\n
Ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, susuzluk, s\u0131k idrara \u00e7\u0131kma ihtiyac\u0131, gece idrara daha s\u0131k \u00e7\u0131kma, zay\u0131fl\u0131k, yorgunluk, bulan\u0131k g\u00f6rme gibi belirtilerle seyreden hipertansiyon, bir\u00e7ok hastada belirti g\u00f6stermeden de ortaya \u00e7\u0131kabiliyor.<\/p>\n
Bu belirtilerin yan\u0131nda idrar ve \u00fcst solunum yolu enfeksiyonlar\u0131na daha s\u0131k yakalanma, yaralar\u0131n ve enfeksiyonlar\u0131n iyile\u015fmesinin uzun s\u00fcrmesi de dikkat \u00e7ekebilen farkl\u0131l\u0131klar aras\u0131nda yer al\u0131yor.<\/p>\n
A\u00e7\u0131klamada g\u00f6r\u00fc\u015flerine yer verilen TBV Ba\u015fkan\u0131 Timur Erk, \u00f6\u011frenciler ba\u015fta olmak \u00fczere ailelerini de d\u00fc\u015f\u00fcnerek \u00e7ok say\u0131da insana ula\u015ft\u0131klar\u0131 “Sa\u011fl\u0131kl\u0131 Beslenme ve Hayat Tarz\u0131 \u00d6nerileri” e\u011fitimleri ile sa\u011fl\u0131kl\u0131 nesiller yeti\u015ftirmeyi, hayat tarz\u0131 de\u011fi\u015fimleriyle beslenme kaynakl\u0131 hastal\u0131klar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilmeyi hedeflediklerini ifade etti.<\/p>\n
Hipertansiyonu, “kalbin kan\u0131 pompalarken damarda olu\u015fturdu\u011fu bas\u0131nc\u0131n normal de\u011ferlerin \u00fczerinde olmas\u0131” \u015feklinde tan\u0131mlayan Erk, \u015fu bilgileri payla\u015ft\u0131:<\/p>\n
“B\u00fcy\u00fck tansiyonun 140 mmHg ve \u00fczeri, k\u00fc\u00e7\u00fck tansiyonun 90 mmHg ve \u00fczerinde olmas\u0131 y\u00fcksek tansiyon (hipertansiyon) olarak nitelendirilir. Erkeklerde g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 y\u00fczde 27,5 iken kad\u0131nlarda bu oran y\u00fczde 36,1 olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr ve T\u00fcrkiye’de her 3 yeti\u015fkinden biri tansiyon hastas\u0131d\u0131r. ABD’de yap\u0131lan son ara\u015ft\u0131rmalarda ise hastalar\u0131n tansiyon kontrol becerilerinin g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e azald\u0131\u011f\u0131na ve buna ba\u011fl\u0131 hipertansiyon ili\u015fki kalp-damar hastal\u0131klar\u0131 nedenli \u00f6l\u00fcmlerin artt\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekiliyor. Tansiyon kontrol becerisi oranlar\u0131 ise kad\u0131nlarda y\u00fczde 23, erkeklerde y\u00fczde 18 civar\u0131nda olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n
V\u00fccudumuz muazzam bir i\u015fleyi\u015f halinde ve bir yerde yolunda gitmeyen bir \u015feyler oldu\u011fundan bunun etkisi tahmin edilenden daha ciddi olabiliyor. Obezite, b\u00f6brek hastal\u0131klar\u0131 ve diyabet ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok durumla ili\u015fkili olan hipertansiyon, hayat tarz\u0131 \u00f6nlemleri ile kontrol alt\u0131na al\u0131nabiliyor.”<\/p>\n
TBV Y\u00f6netim Kurulu \u00dcyesi ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Nefroloji Bilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Ayd\u0131n T\u00fcrkmen de hipertansiyonun her ge\u00e7en g\u00fcn art\u0131\u015f g\u00f6steren k\u00fcresel bir sa\u011fl\u0131k sorunu oldu\u011funa dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Ya\u015fla birlikte hipertansiyonun g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran T\u00fcrkmen, bir\u00e7ok hastada ba\u015flang\u0131\u00e7 belirtilerinin \u00e7ok a\u011f\u0131r g\u00f6stermedi\u011fini, bunun da doktora zaman\u0131nda ba\u015fvurulmas\u0131n\u0131 geciktirerek, hayati tehlikeye neden olan hastal\u0131klara davetiye \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
Prof. Dr. T\u00fcrkmen, 60 ya\u015f \u00fcst\u00fc ki\u015filerin y\u00fczde 60’\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131 etkileyen hipertansiyonun, damar ve di\u011fer u\u00e7 organ hasarlar\u0131na neden oldu\u011funu aktararak, “Genellikle kronik b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131, diyabet ve obeziteyle ili\u015fkili olarak ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131, kalp damar hastal\u0131klar\u0131 riskini de artt\u0131r\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla hipertansiyona y\u00f6nelik tedavilerin ana hedefi, b\u00f6brek ve kalp gibi u\u00e7 organ hasarlar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlamak, b\u00f6ylece kalp damar hastal\u0131klar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve buna ba\u011fl\u0131 \u00f6l\u00fcmleri azaltmakt\u0131r.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Di\u011fer \u00f6zelliklere bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n, kan bas\u0131nc\u0131 s\u00fcrekli olarak 140\/90 mmHg veya daha y\u00fcksek olan hastalarda, ya\u015fam tarz\u0131 \u00f6nlemleri etkisiz ise ila\u00e7 tedavisinin ba\u015flat\u0131lmas\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen T\u00fcrkmen, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Her ne kadar \u00e7o\u011fu hasta taraf\u0131ndan s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131lmasa da ya\u015fam tarz\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek ve ki\u015fisel tedbirler almak, tansiyon kontrol\u00fcnde \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynar. Bu \u00f6nlemler aras\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 kilolu veya obez ki\u015filer i\u00e7in kilonun azalt\u0131lmas\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck sodyum diyeti, sigaran\u0131n b\u0131rak\u0131lmas\u0131, alkol ve kafein s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 ve d\u00fczenli fiziksel aktivite yer al\u0131yor. Bununla birlikte, d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda e\u011fitim ve teknolojinin bir araya gelmesi sayesinde kan bas\u0131nc\u0131 kontrol\u00fcnde hastalar lehine \u00f6nemli ilerlemelerin sa\u011flanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.”<\/p>\n
Prof. Dr. Ayd\u0131n T\u00fcrkmen, hipertansiyonun yaln\u0131zca yeti\u015fkinlerde de\u011fil \u00e7ocuklarda da her ya\u015fta g\u00f6r\u00fclebildi\u011fini belirterek, \u015fu de\u011ferlendirmelerde bulundu:<\/p>\n
“Bu durum do\u011fu\u015ftan gelen etkenler sonucu ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi gibi obeziteye ba\u011fl\u0131 olarak daha b\u00fcy\u00fck ya\u015ftaki \u00e7ocuklarda veya ergenlerde de ortaya \u00e7\u0131kabilir. \u00c7ocuklarda hipertansiyon belirtileri hipertansiyona sebep olan bir hastal\u0131\u011f\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ve hipertansiyonun d\u00fczeyine g\u00f6re farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Bulant\u0131, kusma, ba\u015f d\u00f6nmesi, burun kanamas\u0131, halsizlik, bulan\u0131k g\u00f6rme gibi belirtiler, \u00e7ocuklarda hipertansiyonu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmelidir. Obezitenin son y\u0131llarda t\u00fcm \u00fclk\u200b\u200b\u200b\u200b\u200b\u200b\u200beleri tehdit eder hale gelmesi, \u00f6zellikle T\u00fcrkiye’nin en obez \u00fclkeler aras\u0131nda yer almas\u0131 ile \u00e7ocuklarda hipertansiyon vakalar\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6r\u00fclmektedir.”<\/p>\n