<\/p>\n
T\u00fcrk Toraks Derne\u011fi 2. Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve Uyku Bozukluklar\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma Grubu \u00dcyesi Prof. Dr. \u00c7a\u011flar \u00c7uhadaro\u011flu, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in d\u00fczenli ve kaliteli uykunun b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Zihni ve bedeni dinlendiren, g\u00fcn i\u00e7inde beyinde ve v\u00fccutta biriken at\u0131klar\u0131n temizlendi\u011fi bir s\u00fcre\u00e7 olarak tan\u0131mlanan uykunun, ki\u015fiyi yenileyen, iyile\u015ftiren ve bedeni sabaha haz\u0131rlayan s\u00fcre\u00e7 oldu\u011funu belirten \u00c7uhadaro\u011flu, kaliteli bir uyku al\u0131namad\u0131\u011f\u0131nda ki\u015finin sabah daha yorgun uyand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve g\u00fcn i\u00e7inde verimli olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sosyal ili\u015fki kurmada zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131, dikkatini toplayamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
V\u00fccudun ve beynin dinlenebilmesi, h\u00fccrelerin kendini yenileyebilmesi i\u00e7in \u00f6zellikle t\u0131pta “rem” olarak isimlendirilen derin uyku halinin b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren \u00c7a\u011flar \u00c7uhadaro\u011flu, “Kaliteli bir uyku i\u00e7in, genellikle gece 23.00-24.00 gibi yata\u011fa gitmek, eri\u015fkinler i\u00e7in g\u00fcn i\u00e7inde 6-7 saat uyku \u00f6neriyoruz. Bunun b\u00f6l\u00fcnmemesi gerekiyor.” dedi.<\/p>\n
Prof. Dr. \u00c7uhadaro\u011flu, uykuyu “rem” ve “no-rem” olarak ikiye ay\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 aktararak, \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n
“Bir ki\u015finin bu iki uyku halini de belli bir oranda ya\u015famas\u0131 gerekiyor. Ki\u015finin uykusunun d\u00f6rtte birini rem a\u015famas\u0131nda ge\u00e7irmesi en iyisidir. Rem uykusu, sabaha kar\u015f\u0131 olan, a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 r\u00fcyalar\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc zamand\u0131r. Rem uykusu, g\u00fcnd\u00fcz \u00f6\u011frenilenlerin ki\u015finin kendisine mal etti\u011fi yani beyinde tutulan, ar\u015fivlenen bir d\u00f6nemdir. \u00d6rne\u011fin, sabah olan s\u0131nava uyumadan gitmek \u00f6nerilmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, bilgi ar\u015fivlenmiyor. Az uyumak da \u00f6nerilmiyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc esas bilgiyi beyne yerle\u015ftirecek s\u00fcre\u00e7ten feragat edilmi\u015f olunuyor. \u0130lk 3-4 saat, daha kaslar\u0131 dinlendiren b\u00f6l\u00fcmd\u00fcr. O nedenle, uykunun vazge\u00e7ilmezi ‘rem’ dir.”<\/p>\n
Uyku bozukluklar\u0131n\u0131n da derin uykuya ge\u00e7i\u015f i\u00e7in bir sorun olabildi\u011fini, bunlar\u0131n mutlaka belirlenerek tedavi edilmesi gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izen \u00c7uhadaro\u011flu, “Uyku apnesi, horlama, istemsiz bacak hareketleri, huzursuz bacak sendromu olan ki\u015filerde derin yani rem uykusuna girilmesi zorla\u015f\u0131r.” bilgisini verdi.<\/p>\n
\u00c7uhadaro\u011flu, uyku sorunu bulunan ki\u015filerin \u00e7e\u015fitli takviye \u00fcr\u00fcnler kullanabildi\u011fini ancak bunlar\u0131n mutlaka hekim kontrol\u00fcnde belirli bir tan\u0131 konulduktan sonra kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n uygun oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n
Bunlardan birinin, etken maddesi “melatonin” olan ve ki\u015finin uykuya ge\u00e7i\u015fini kolayla\u015ft\u0131ran bir hormon oldu\u011funu aktaran \u00c7uhadaro\u011flu, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Bu takviye \u00fcr\u00fcnlerin, harc\u0131alem kullan\u0131lmas\u0131 do\u011fru de\u011fildir, kesinlikle yanl\u0131\u015ft\u0131r. Ancak artan \u015fehir ya\u015fam\u0131, yo\u011fun stres ve uyaranlar\u0131n say\u0131s\u0131 artt\u0131\u011f\u0131ndan uyku problemi ya\u015fayan ki\u015fi say\u0131s\u0131 maalesef art\u0131yor. Bu d\u0131\u015f etkenlere maruziyete ba\u011fl\u0131, v\u00fccudun melatonin \u00fcretiminde sorunlar olmaya ba\u015flad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc, g\u00fcnd\u00fcz g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda beyinde melatonin devreye girerken, uzun s\u00fcre plaza ya da ofis ortam\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcksek binalar aras\u0131nda kal\u0131nd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rememek, bilgisayar, cep telefonu, televizyon gibi cihazlardan yay\u0131lan mavi \u0131\u015f\u0131\u011fa muhatap olunmas\u0131, melatonin metabolizmas\u0131n\u0131 bozuyor. O y\u00fczden, modern ya\u015fam melatonin \u00fcretimini ve kullan\u0131m\u0131n\u0131 bozuyor diyebiliriz.”<\/p>\n
Prof. Dr. \u00c7a\u011flar \u00c7uhadaro\u011flu, gereklilik halinde d\u0131\u015far\u0131dan melatonin takviyesinin kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini de vurgulayarak, “Bu mutlaka hekim kontrol\u00fcnde ve \u00f6nerisinde kullan\u0131lmal\u0131. \u00d6zellikle ABD’de 20 miligrama kadar artan oranlarda kaps\u00fcller mevcut. Bu kadar y\u00fcksek dozlar kullan\u0131lmamal\u0131.” uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n
Uyku bozukluklar\u0131 i\u00e7inde en s\u0131k horlama, uyku apnesi, uykusuz bacak sendromu ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7eken \u00c7uhadaro\u011flu, uykusuzlu\u011fun trafik ve i\u015f kazalar\u0131na da yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n