Meteoroloji Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn duyurusuna g\u00f6re \u00f6zellikle \u0130\u00e7 Ege, Akdeniz, \u0130\u00e7 Anadolu, Bat\u0131 ve Orta Karadeniz ile Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu’nun bat\u0131s\u0131nda toz ta\u015f\u0131n\u0131m\u0131 etkili oldu.<\/p>\n
Toz ta\u015f\u0131n\u0131m\u0131 nedeniyle bir\u00e7ok \u015fehirde g\u00f6r\u00fc\u015f mesafesi d\u00fc\u015ferken hava kalitesinde de ciddi oranda azalma ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n
Meteorolojinin “G\u00fcnl\u00fck Ortalama Y\u00fczey Toz Konstrasyonu” haritas\u0131na g\u00f6re \u0130stanbul ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok ilde hava kalitesi “hassas” derecede \u00f6l\u00e7\u00fcld\u00fc.<\/p>\n
Bu durum \u00f6zellikle alerjik b\u00fcnyeye sahip ki\u015filerin g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n\u0131 olumsuz y\u00f6nde etkiliyor.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/a54ea27f-6036-4f79-88c6-6bc9ba19a35d\/07%2F20%2F10%2F20240427_2_63594949_100235065.jpg\"\/)
<\/p>\n
“Alerjenden korunman\u0131n en \u00f6nemli yolu alerjenden uzakla\u015fmak”<\/h3>\n
Medipol \u00dcniversitesi \u00c7aml\u0131ca Hastanesi Kulak Burun Bo\u011faz Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Prof. Dr. Sefa Derek\u00f6y, AA muhabirine, Kovid-19 sonras\u0131 uygulanan maske kullanma, insanlar\u0131n birbirlerinden uzakla\u015fmas\u0131 ve izolasyon gibi korunma tedbirlerinin, d\u00fcnyada mevcut olan b\u00fct\u00fcn toz partik\u00fcllerine, polenlere tekrar maruz kalma halini tamamen de\u011fi\u015ftirdi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Derek\u00f6y, D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda, Kovid-19 sonras\u0131 alerjik hastal\u0131klarda art\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kaydetti.<\/p>\n
Son d\u00f6nemde d\u00fcnyay\u0131 tehdit eden k\u00fcresel \u0131s\u0131nman\u0131n da f\u0131rt\u0131na, ya\u011f\u0131\u015f, s\u0131cakl\u0131k ve kurakl\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran Derek\u00f6y, bunun neticesinde de hava kalitesinde muazzam d\u00fc\u015f\u00fc\u015flerin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirdi.<\/p>\n
Derek\u00f6y, bu durumun havan\u0131n kirlenmesine ve \u00f6zellikle Afrika’dan gelen \u00e7\u00f6l tozlar\u0131yla beraber mevsimsel olarak bahar ay\u0131n\u0131n da etkisiyle solunumda zorlu\u011fa yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayarak, “D\u00fcnyada \u015fu anda yakla\u015f\u0131k 300 milyon kadar alerjik hastaya rastlanmakta. Genel olarak toplumun y\u00fczde 10’u ile 20’si alerjikken \u015fu anda \u00f6yle bir istatistik yap\u0131lsa neredeyse yar\u0131ya yak\u0131n\u0131nda bu tip nezle benzeri \u015fikayetleri g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn.” dedi.<\/p>\n
Kuzey Afrika k\u00f6kenli toz ta\u015f\u0131n\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 d\u0131\u015far\u0131da \u00e7al\u0131\u015fan b\u00fct\u00fcn i\u015f\u00e7ilerin, \u00f6zellikle tar\u0131m ve in\u015faat i\u015f\u00e7ileri ile hayvanlarla u\u011fra\u015fanlar\u0131n dikkatli olmas\u0131 gerekti\u011fini kaydeden Derek\u00f6y, bu gruptakilerin m\u00fcmk\u00fcn mertebe toza maruz kalmamalar\u0131 ve esintili havalarda mutlaka maske kullanmalar\u0131 tavsiyesinde bulundu.<\/p>\n
Toza maruz kalanlar\u0131n almas\u0131 gereken \u00f6nlemleri anlatan Derek\u00f6y, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
“S\u0131k s\u0131k burun y\u0131kamalar\u0131n\u0131 tavsiye ederiz. Deniz suyu ve tuzlu sular\u0131m\u0131z var bunlar\u0131n eczanelerdeki haz\u0131r preparatlar\u0131 kullan\u0131labilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc alerjiden korunman\u0131n en \u00f6nemli yolu alerjenden uzakla\u015fmak. Bu m\u00fcmk\u00fcn olmuyorsa o halde maske kullanaca\u011f\u0131z. Bir de maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in burnumuzu \u00e7ok s\u0131k s\u0131v\u0131yla, suyla, tuzlu suyla, serum fizyolojikle y\u0131kayarak devam edece\u011fiz. E\u011fer alerjik bir yap\u0131m\u0131z varsa ve ger\u00e7ekten tedaviye ihtiya\u00e7 g\u00f6sterdi\u011fini hissediyorsak muhakkak hekimlere ba\u015fvuraca\u011f\u0131z.”<\/p>\n
“S\u0131cak ve kuru alanlarda, r\u00fczgarl\u0131 havalarda polenler \u00e7ok yo\u011fun”<\/h3>\n
Prof. Dr. Sefa Derek\u00f6y, T\u00fcrkiye’de yakla\u015f\u0131k 9 bin civar\u0131nda bitkisel \u00f6rt\u00fc oldu\u011funu belirterek, “Bunlar\u0131n da yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 20’si alerjendir. Polenler bu tohumlu bitkilerin asl\u0131nda erkek organlar\u0131nda, ba\u015f\u00e7\u0131klar\u0131nda bulunan yap\u0131lar ve 1 milimetrek\u00fcp havalarda yakla\u015f\u0131k 7 binlere varan say\u0131larda bulunmakta.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Polenlerin \u00f6zellikle bahar aylar\u0131nda \u00e7o\u011falarak r\u00fczgar vas\u0131tas\u0131yla sal\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydeden Derek\u00f6y, “Bu durum hastalar\u0131m\u0131zda burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, hap\u015f\u0131r\u0131k, g\u00f6zlerde ya\u015farma ve nezle benzeri \u015fikayetlerle, \u00f6ks\u00fcr\u00fcklerle ortaya \u00e7\u0131kmakta. Tedavide en k\u0131ymetli a\u015fama maruz kalmaktan ve bu d\u00f6nemde d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kmaktan ka\u00e7\u0131nmak. Bunlar\u0131n da en fazla yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nem sabahlar\u0131. S\u0131cak ve kuru alanlarda bir de r\u00fczgarl\u0131 havalarda polenler \u00e7ok yo\u011fun. \u0130\u015fte b\u00f6yle zamanlarda d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131.” de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n
“Koruyucu mekanizma alerjik hastal\u0131klarda \u00e7ok k\u0131ymetli”<\/h3>\n
Derek\u00f6y, \u00f6zellikle polenlerin \u00e7ok oldu\u011fu, s\u0131cak ve esintili havalarda, hava kalitesinin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemlerde d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmamas\u0131n\u0131, \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 durumunda ise maske kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 ve i\u015flerin h\u0131zl\u0131ca g\u00f6r\u00fcl\u00fcp tekrar kapal\u0131 alanlara d\u00f6n\u00fclmesi gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Alerjik b\u00fcnyesi bulunanlar\u0131n doktorlar\u0131yla temasl\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fini kaydeden Derek\u00f6y, gerekirse alerjik sprey ya da basit a\u011f\u0131zdan al\u0131nacak haplara, ila\u00e7lara ba\u015fvurmak gerekti\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n
Derek\u00f6y, “Alerjik b\u00fcnyeli hastam\u0131z, bir defa solunum alerjisi bir tarafta, g\u0131da alerjisi bir tarafta, kendisine neyin dokundu\u011funu \u00e7ok iyi bilecek. Bireysel olarak bu konuda ger\u00e7ekten okuyarak, hekimlerle temas ederek, meslek gruplar\u0131yla durumunu ortaya koyacak. Bu \u00e7ok \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc koruyucu mekanizma, alerjik hastal\u0131klarda \u00e7ok k\u0131ymetli.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Alerjinin kapal\u0131 ortamlarda akar denilen ve g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclmeyen, zerre partik\u00fcllerle ve tozlarla i\u015fbirli\u011fiyle ev i\u00e7erisinde de etkisini g\u00f6sterdi\u011fini kaydeden Derek\u00f6y, evlerdeki bitkilerin, tozun, nemin ve k\u00fcf\u00fcn bu akarlar\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Akarlar\u0131n insanlar\u0131n ve evde ya\u015fayan hayvanlar\u0131n d\u00f6k\u00fcnt\u00fcleriyle beslendi\u011fini belirten Derek\u00f6y, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“O halde bizim kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7ok k\u0131ymetli bir dost \u00e7\u0131k\u0131yor, elektrik s\u00fcp\u00fcrgesi. Elektrik s\u00fcp\u00fcrgesini \u00e7ok iyi de\u011ferlendirmeli, ortamlar\u0131m\u0131z\u0131 havaland\u0131rma. Sadece duru suyla, temizlik bezlerimizi kullanarak yapaca\u011f\u0131m\u0131z temizlik \u00e7ok k\u0131ymetli. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda parf\u00fcm kokular\u0131na, kozmetik ve deterjan kokular\u0131na \u00e7ok dikkat etmeli \u00f6zellikle \u00e7ocuk ya\u015f grubu. Sigara duman\u0131 \u00e7ocuklar i\u00e7in son derece zararl\u0131, buna \u00e7ok dikkat etmeli. Y\u00fcnl\u00fc, pamuklu \u00f6rt\u00fcler, k\u0131llar, t\u00fcyl\u00fc ve akar tutabilecek her t\u00fcrl\u00fc \u00f6r\u00fcnt\u00fcden, hal\u0131dan ve kilimden muhakkak sak\u0131nmal\u0131y\u0131z, bunlara dikkat etmeliyiz.”<\/p>\n
“Beraber ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z hayvanlara \u00e7ok dikkat etmeliyiz”<\/h3>\n
Prof. Dr. Derek\u00f6y, Kovid-19 sonras\u0131 evde hayvanlarla birlikte ya\u015fant\u0131n\u0131n art\u0131\u015f g\u00f6sterdi\u011fini ifade ederek, kedi, k\u00f6pek ve ku\u015flar\u0131n, ku\u015flardan da \u00f6zellikle papa\u011fan ve muhabbet ku\u015funun ev ortam\u0131nda ya\u015famalar\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunlar\u0131n m\u00fcstakil ev isteyen hayvanlar oldu\u011funu anlatt\u0131.<\/p>\n
Bu hayvanlar\u0131n a\u015f\u0131lar\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hasta olmad\u0131klar\u0131n\u0131 kaydeden Derek\u00f6y, “Ancak mikrobu ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 i\u00e7in \u00e7evrelerine, halihaz\u0131rda yan\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 insana \u00e7ok rahat o mikroorganizmayla transfer yapabiliyor, onu hasta edebiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla beraber ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z hayvanlara \u00e7ok dikkat etmeliyiz. Bunlardan sadece alerjik y\u00f6nlerden de\u011fil farkl\u0131 hastal\u0131klar da ge\u00e7mekte.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n