<\/p>\n
Ankara \u00dcniversitesi (A\u00dc) Veteriner Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. Ender Yarsan, bahar d\u00f6neminde ar\u0131lar\u0131n bak\u0131m ve beslenmesine ili\u015fkin AA muhabirine a\u00e7\u0131klamalarda bulundu.<\/p>\n
Ar\u0131lar i\u00e7in en \u00f6nemli zamanlardan birinin k\u0131\u015ftan \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra ilkbahar bak\u0131m\u0131 oldu\u011funu belirten Yarsan, k\u0131\u015f d\u00f6neminde kovandaki bal stoklar\u0131n\u0131 t\u00fcketen ar\u0131lar\u0131n, bahar\u0131n gelmesiyle kovandan \u00e7\u0131karak besin aray\u0131\u015f\u0131na ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ar\u0131lar\u0131n besin aray\u0131\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda iklim fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn \u00f6nemli bir etken oldu\u011funu anlatan Yarsan, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“\u00d6zellikle son y\u0131llarda s\u0131cakl\u0131k ve ya\u011f\u0131\u015f rejiminde dalgalanmalar ya\u015fan\u0131yor. Ekosistemin bozulmas\u0131 sebebiyle ar\u0131lar beslenecek yeterli \u00e7i\u00e7ek bulamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in te\u015fvik besleme yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Te\u015fvik beslemesi yo\u011fun haz\u0131rlanan \u015ferbetle yap\u0131labildi\u011fi gibi ar\u0131c\u0131n\u0131n imkanlar\u0131 dahilinde ar\u0131 keki ile de yap\u0131lmaktad\u0131r. Ar\u0131larda \u015fekerle beslemenin belli d\u00f6nemleri vard\u0131r. Erken bahar d\u00f6nemi gibi. Bu d\u00f6nemler d\u0131\u015f\u0131nda ar\u0131lar\u0131n bal ak\u0131m d\u00f6neminde te\u015fvik beslemesi yap\u0131l\u0131rsa bal\u0131n kalitesi olumsuz etkilenmi\u015f olur.”<\/p>\n
Yarsan, k\u0131\u015ftan \u00e7\u0131km\u0131\u015f ar\u0131lar\u0131n kontrol edilmesi ve eksiklerinin h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde tamamlanmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli oldu\u011funu belirterek, “Hem genel stok hem de hastal\u0131k etkenlerinin kontrol\u00fc sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle parazitler, nitelikli hastal\u0131klar ve di\u011ferleri i\u00e7in Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ruhsatl\u0131 ila\u00e7lar\u0131n\u0131 uygun dozda ve zaman\u0131nda olacak \u015fekilde kullanmak gereklidir.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Ankara \u00dcniversitesi Veteriner Fak\u00fcltesi Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dal\u0131 Ara\u015ft\u0131rma G\u00f6revlisi Dr. Sedat Sevin de iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin \u00f6zellikle son y\u0131llarda tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131kta negatif etkilerinin \u00e7ok ciddi \u015fekilde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirterek, bu durumun ar\u0131c\u0131l\u0131\u011fa da olumsuz etkilerinin oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u00d6zellikle havalar\u0131n bir anda \u0131s\u0131n\u0131p so\u011fumas\u0131 ve ar\u0131lar\u0131n k\u0131\u015f uykusunun bozulmas\u0131yla ciddi anlamda ar\u0131 kay\u0131plar\u0131 ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Sevin, “Ar\u0131 yeti\u015ftiricili\u011finde dikkat edilecek hususlar var. \u00d6zellikle iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin negatif etkisini ar\u0131c\u0131lar\u0131m\u0131za iyi bir \u015fekilde anlatabilmek ve onlar\u0131n nas\u0131l yollar tercih edece\u011fini, ar\u0131y\u0131 anlay\u0131p derdine \u00e7\u00f6z\u00fcm getirece\u011fini iyi bir \u015fekilde ifade etmemiz gerekiyor.” dedi.<\/p>\n
Hem verimi art\u0131rabilmek hem de ar\u0131 \u00f6l\u00fcmlerini azaltabilmek i\u00e7in ar\u0131c\u0131ya ciddi i\u015f d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulayan Sevin, bunlardan en \u00f6nemlisinin bak\u0131m ve besleme oldu\u011funu dile getirdi.<\/p>\n
Bak\u0131m ve besleme k\u0131sm\u0131nda ilk etapta kovan\u0131 iyi tan\u0131mak gerekti\u011fine i\u015faret eden Sevin, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“Ana ar\u0131n\u0131n durumu, ana ar\u0131n\u0131n kovanda varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 teyit etmek, kovan\u0131n temizli\u011fi, \u00e7\u0131ta durumu, ana ar\u0131n\u0131n yumurtlama durumunu tespit edebilmek ard\u0131ndan bu durumu iyi bir \u015fekilde de\u011ferlendirmek gerekiyor. Bu d\u00f6nem maalesef d\u0131\u015far\u0131dan yeterli besin gelmedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Daha yeni yeni \u00e7i\u00e7ekler a\u00e7\u0131yor. Burada te\u015fvik beslemelerin yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Yani ana ar\u0131y\u0131 haz\u0131rlayabilmek, yumurtlamas\u0131n\u0131 art\u0131rabilmek ve koloniyi g\u00fc\u00e7lendirebilmek i\u00e7in ar\u0131lara yo\u011fun k\u0131vaml\u0131 \u015ferbet verilmesi gerekiyor. Tabi b\u00f6lgesel ve s\u0131cakl\u0131k farkl\u0131l\u0131klar\u0131 olabiliyor ama buna \u00f6zellikle dikkat edilmesi gerekiyor.”<\/p>\n
Sevin, \u015ferbetin ilk etapta yo\u011fun haz\u0131rlanmas\u0131 daha sonra seyreltilerek verilmesi gerekti\u011fini belirterek, “2 kilogram \u015feker ve 1 litre suyla yo\u011fun bir \u015ferbet haz\u0131rlanmas\u0131 ar\u0131n\u0131n daha yo\u011fun \u015fekilde beslenmesini sa\u011flayacakt\u0131r. Bu da ana ar\u0131n\u0131n yumurtlamas\u0131, yavrular\u0131n ve kovan\u0131n i\u00e7 dinami\u011fini sa\u011flamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan gereklidir.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n