Yurt d\u0131\u015f\u0131nda Roma Vakf\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan, ba\u011f\u0131rsak ve sindirim sistemi hastal\u0131klar\u0131n\u0131n d\u00fcnyada g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n psikolojik sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 “Roma IV” isimli \u00e7al\u0131\u015fma, endi\u015fe, stres, mutluluk, huzursuzluk gibi belirtilerle kendini g\u00f6steren anksiyete, depresyon gibi duygu durum bozukluklar\u0131n\u0131n, sindirim sistemi \u00fczerinde etkili oldu\u011funu g\u00f6sterdi.<\/p>\n
33 \u00fclkede yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n T\u00fcrkiye y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcs\u00fc olan T\u00fcrk Gastroenteroloji Derne\u011fi \u00fcyesi Prof. Dr. Serhat Bor, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, fonksiyonel gastrointestinal diye isimlendirilen hastal\u0131klar\u0131n, sindirim sistemi i\u015flev bozukluklar\u0131n\u0131 ifade eden bir grup sa\u011fl\u0131k problemlerini kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Bu hastal\u0131klar aras\u0131nda irritabl ba\u011f\u0131rsak sendromu (IBS), fonksiyonel dispepsi, irritabl ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131 (\u0130BH) ve refl\u00fc hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131na s\u00f6yleyen Bor, “Fonksiyonel sindirim sistemi hastal\u0131klar\u0131, ki\u015finin ya\u015fam kalitesini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcp, i\u015f g\u00fcc\u00fc kayb\u0131na, gereksiz tetkiklere ve ila\u00e7 t\u00fcketimine neden oldu\u011fundan toplumlara maliyeti y\u00fcksektir. Genelde kad\u0131nlarda daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve ya\u015f ilerledik\u00e7e s\u0131kl\u0131klar\u0131 azal\u0131r.” dedi.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/76bad36d-1411-48e8-a1ae-b65e58872c06\/01.04%2F10%2F20240103_2_61951021_96421207.jpg\"\/)
<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fma, 6 k\u0131tadan 73 bin 76 eri\u015fkin ile yap\u0131ld\u0131<\/h3>\n
Bor, fonksiyonel sindirim sistemi hastal\u0131klar\u0131yla anksiyete aras\u0131nda s\u0131k s\u0131k bir etkile\u015fim oldu\u011funun g\u00f6zlemlendi\u011fini ifade ederek, s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Bu t\u00fcr hastal\u0131klar\u0131n belirtileri, stres, kayg\u0131 ve duygusal durumlarla ili\u015fkilenebilir. \u00d6zellikle irritabl ba\u011f\u0131rsak sendromu, fonksiyonel haz\u0131ms\u0131zl\u0131k (dispepsi), gastro\u00f6zofageal refl\u00fc hastal\u0131\u011f\u0131 gibi ba\u011f\u0131rsak ve sindirim sistemi (GIS) hastal\u0131klar\u0131, anksiyete d\u00fczeylerini art\u0131rabilir ve ayn\u0131 \u015fekilde anksiyete, GIS belirtilerini \u015fiddetlendirebilir.<\/p>\n
Tedavide, hem GIS belirtileriyle ba\u015fa \u00e7\u0131kmak hem de anksiyeteyi y\u00f6netmek \u00f6nemlidir. \u0130la\u00e7lar, psikoterapi, stres y\u00f6netimi teknikleri, d\u00fczenli egzersiz ve diyet de\u011fi\u015fiklikleri gibi \u00e7e\u015fitli yakla\u015f\u0131mlar kullan\u0131labilir. Ayr\u0131ca multidisipliner bir ekip yakla\u015f\u0131m\u0131, hastalara hem fiziksel hem de duygusal a\u00e7\u0131dan destek sa\u011flamada etkili olabilir. Hastalar, bu konuda uzman bir doktorla veya sa\u011fl\u0131k profesyoneliyle g\u00f6r\u00fc\u015fmeli ve bireysel bir tedavi plan\u0131 olu\u015fturmal\u0131d\u0131r.”<\/p>\n
Bu alana ili\u015fkin yeni bir bilimsel ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131kland\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran Bor, “Roma Vakf\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan Roma IV isimli \u00e7al\u0131\u015fmayla \u00e7arp\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar elde edildi. \u00c7al\u0131\u015fman\u0131n T\u00fcrkiye ara\u015ft\u0131rmac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ben y\u00fcr\u00fctt\u00fcm. 33 \u00fclkede, 6 k\u0131tadan 73 bin 76 eri\u015fkin ile y\u00fcz y\u00fcze ve internet \u00fczerinden yap\u0131lan Roma IV \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131’n\u0131n sonucuna g\u00f6re, T\u00fcrkiye y\u00fczde 54 oran\u0131yla M\u0131s\u0131r’dan sonra en \u00e7ok anksiyete, depresyon ve somatizasyon g\u00f6r\u00fclen \u00fclkeler i\u00e7inde d\u00fcnya s\u0131ralamas\u0131nda ikinci olarak yer ald\u0131. Bu oran M\u0131s\u0131r’da y\u00fczde 60 ile en y\u00fcksek, Hollanda’da ise y\u00fczde 27 ile en d\u00fc\u015f\u00fck seviyede. T\u00fcrkiye, tek ba\u015f\u0131na somatizasyon ile d\u00fcnyada ilk s\u0131rada yer ald\u0131.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
“Do\u011fu toplumlar\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel kodlar empati yapmaya \u00e7ok a\u00e7\u0131k”<\/h3>\n
Fonksiyonel ba\u011f\u0131rsak ve sindirim sistemi hastal\u0131klar\u0131n\u0131n d\u00fcnyada g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n incelendi\u011fi Roma \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131’n\u0131n psikolojik sonu\u00e7lar\u0131na ili\u015fkin Bor, bu durumun T\u00fcrkiye ve M\u0131s\u0131r’da y\u00fcksek \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n nedeninin Do\u011fu toplumlar\u0131na \u00f6zg\u00fc oldu\u011fu de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n
Bor, “Do\u011fu toplumlar\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel kodlar empati yapmaya \u00e7ok a\u00e7\u0131k. \u00d6yle ki \u00fclkemizin de i\u00e7inde bulundu\u011fu co\u011frafyada ya\u015fanan olumsuzluklar duygusal olarak \u00e7ok etkiliyor. Bunlar da depresyon, anksiyete gibi duygu durumlar\u0131na ba\u011fl\u0131 ba\u011f\u0131rsak ve sindirim sistemi sorunlar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fclmesinde etkili oluyor. T\u00fcrk insan\u0131 duygusald\u0131r, empatiye a\u00e7\u0131kt\u0131r. Bu durumun T\u00fcrkiye’de s\u0131k g\u00f6r\u00fclmesinde \u00f6nemli bir etken.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Bor, bu sorunlar\u0131n hastaya ve sa\u011fl\u0131k sistemine de a\u011f\u0131r y\u00fck getirdi\u011fini vurgulayarak, ki\u015finin ya\u015fam kalitesini bozdu\u011funu, sosyal ya\u015famdan uzakla\u015ft\u0131rabildi\u011fini, ayr\u0131ca i\u015f g\u00fcc\u00fc kayb\u0131, gereksiz tetkik ve ila\u00e7 t\u00fcketimine ba\u011fl\u0131 sa\u011fl\u0131k ekonomisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da maliyetli oldu\u011funu bildirdi.<\/p>\n