Avu\u00e7 i\u00e7ine s\u0131\u011fan b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve yakla\u015f\u0131k 300 gram olan a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla cepte ta\u015f\u0131nabilir nitelikteki cihaz, titre\u015fim \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc yaparak enkaz alt\u0131nda kimse kal\u0131p kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemeyi ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n
Cihaz, titre\u015fimleri alg\u0131layan sens\u00f6r ile titre\u015fimleri y\u00fckselten bir elektronik devreden olu\u015fuyor. Cihaza tak\u0131lan kulakl\u0131kla titre\u015fim dinlenebiliyor.<\/p>\n
Arama kurtarma uzman\u0131 olmayanlar\u0131n da kullanabilmesi i\u00e7in basit \u015fekilde tasarlanan cihaz\u0131n \u00fczerinde 7 maddelik kullan\u0131m talimat\u0131 da bulunuyor.<\/p>\n
Projelerine “Ya\u015fama Ses Ver” ad\u0131n\u0131 veren \u00f6\u011frenciler, cihaz\u0131n \u00e7ok say\u0131da \u00fcretilmesini ve \u00f6zellikle afet sonras\u0131 ilk 72 saatte daha \u00e7ok say\u0131da tarama yap\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7mak istiyor.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/c9f1ae26-3cf3-4ab4-9d72-230dedd01a4c\/20231215_2_61697978_95879360.jpg\"\/)
<\/p>\n
Yurt odas\u0131nda yapt\u0131<\/h3>\n
\u0130zmir Y\u00fcksek Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc Elektrik-Elektronik M\u00fchendisli\u011fi 4. s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencisi Atakan Ayd\u0131n, AA muhabirine, 6 \u015eubat 2023’deki depremleri Malatya’da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ablas\u0131n\u0131n evinin a\u011f\u0131r hasar ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, evlerine yak\u0131n bir binan\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131 nedeniyle de \u00e7ok say\u0131da ki\u015finin hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n
Deprem sonras\u0131 sahada \u00e7ok fazla arama kurtarma ekibi oldu\u011funu ve var g\u00fc\u00e7leriyle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 anlatan Ayd\u0131n, “Ama ‘asr\u0131n felaketi’ dememizin sebebi binlerce bina y\u0131k\u0131lmas\u0131. Ve her bir binaya yetecek kadar ekipman bulunam\u0131yor bu kadar b\u00fcy\u00fck bir y\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7erisinde.” dedi.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/c9f1ae26-3cf3-4ab4-9d72-230dedd01a4c\/20231215_2_61697978_95879374.jpg\"\/)
<\/p>\n
Ayd\u0131n, \u0130zmir’e d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde okul arkada\u015f\u0131 G\u00fclce Aksu ile d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli ve kolay ta\u015f\u0131nabilir enkaz dinleme cihaz\u0131 yapmak i\u00e7in harekete ge\u00e7tiklerini belirterek, deprem sonras\u0131 yollar kapansa bile kolay ta\u015f\u0131nabilmesi sayesinde her enkaza ula\u015fabilecek, d\u00fc\u015f\u00fck maliyeti nedeniyle de \u00e7ok say\u0131da \u00fcretilebilecek bir cihaz geli\u015ftirmeyi hedeflediklerini dile getirdi.<\/p>\n
“Amac\u0131m\u0131z b\u00fcy\u00fck bir afette daha \u00e7ok insana daha h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ula\u015f\u0131p onlar\u0131n bir \u015fekilde kurtarabilmesini sa\u011flamak” diyen Ayd\u0131n, cihaz\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 kald\u0131\u011f\u0131 yurt odas\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, cihaz\u0131n kutusunu da kendisine ait 3 boyutlu yaz\u0131c\u0131dan elde etti\u011fini dile getirdi.<\/p>\n
Ayd\u0131n, enkaz dinlemede titre\u015fim belirlemenin istendi\u011fini aktararak, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“\u0130\u00e7inde bir disk var. Biz bu diskle titre\u015fimleri topluyor, elektronik bir devre vas\u0131tas\u0131yla titre\u015fimi y\u00fckseltiyoruz. Ve kulakla dinleyebiliyoruz. \u0130ki ince pille \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik maliyeti yok. Enkaz dinleme cihazlar\u0131 ithal olarak al\u0131nd\u0131\u011f\u0131ndan binlerce dolarlarken bizim bu cihaz\u0131m\u0131z\u0131n maliyeti 20 dolar\u0131 ge\u00e7miyor. Maliyeti d\u00fc\u015f\u00fck tutarak binlerce arama kurtarma yetkilisine ula\u015ft\u0131r\u0131lacak bir cihaz d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. Mara\u015f depremlerinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi binlerce bina y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda siz her bir binaya yetecek say\u0131da ve yeti\u015ftirebilecek kolayl\u0131kta cihaza ihtiya\u00e7 duyuyorsunuz. Yani bu cihaz\u0131 g\u00f6mle\u011finizin cebine, pantolonun cebine, \u00e7antaya bile atsan\u0131z oraya ula\u015ft\u0131rabiliyorsunuz.”<\/p>\n
Ayd\u0131n, prototipinde yap\u0131lan testlerle cihaz\u0131n 3-4 kat a\u015fa\u011f\u0131s\u0131na kadar titre\u015fimleri alg\u0131layabildi\u011fini, istenirse bu mesafenin art\u0131r\u0131labilece\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/c9f1ae26-3cf3-4ab4-9d72-230dedd01a4c\/20231215_2_61697978_95879363.jpg\"\/)
<\/p>\n
Daha fazla can kurtar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in patent almad\u0131<\/h3>\n
Ayd\u0131n, cihaz\u0131n \u00e7ok say\u0131da \u00fcretilmesini ama\u00e7lad\u0131klar\u0131n\u0131 vurgulayarak, “Yeterli bir finans kayna\u011f\u0131 olursa bundan binlerce adet \u00fcretime ba\u015flayabiliriz ancak patentini almak istemedik. Bunun patentini almak demek asl\u0131nda insanlar\u0131n bunu daha \u00e7ok say\u0131da \u00fcretip daha rahat bir \u015fekilde ula\u015f\u0131m\u0131n\u0131 engellemek demek. Depremi ya\u015fam\u0131\u015f biri olarak da bu tarz cihazlar\u0131n y\u00fcksek adette ve kolay eri\u015filebilir olmas\u0131n\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu biliyorum.” dedi.<\/p>\n
Proje orta\u011f\u0131 \u0130YTE \u015eehir ve B\u00f6lge Planlama B\u00f6l\u00fcm\u00fc 3. s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencisi G\u00fclce Aksu da deprem sonras\u0131nda ilk 72 saatin enkazdan canl\u0131 kurtarma a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemini vurgulayarak, bu s\u00fcre i\u00e7inde ne kadar \u00e7ok enkazdan dinleme yap\u0131l\u0131rsa can kurtarma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n o kadar artaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n