<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkan\u0131 Numan Kurtulmu\u015f, “Uluslararas\u0131 camia, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel yeni \u00e7at\u0131\u015fmalar istemiyorsa, onu \u00f6nlemenin yolu Filistin’deki bar\u0131\u015f\u0131n, Filistin halk\u0131n\u0131n hak ve hukukunun korunmas\u0131d\u0131r. Aksi takdirde bu mesele b\u00f6lgesel sava\u015flar haline d\u00f6nebilir, d\u00fcnyan\u0131n ba\u015fka yerinde yeni sava\u015flar\u0131n, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n fitilini ate\u015fleyebilir.” dedi.<\/p>\n
Kurtulmu\u015f, MIKTA 9. Parlamento Ba\u015fkanlar\u0131 Toplant\u0131s\u0131’na kat\u0131lmak \u00fczere gitti\u011fi Endonezya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc, u\u00e7akta g\u00fcndeme ili\u015fkin de\u011ferlendirmelerde bulundu ve gazetecilerin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n
MIKTA’n\u0131n, Meksika, Endonezya, G\u00fcney Kore, T\u00fcrkiye ve Avustralya’n\u0131n bir araya gelerek olu\u015fturdu\u011fu bir platform oldu\u011funu hat\u0131rlatan Kurtulmu\u015f, toplant\u0131da \u00fc\u00e7 temel konuda oturumlar\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, g\u00fcn\u00fcn meseleleri ve \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131, \u00e7evre, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve k\u00fcresel \u0131s\u0131nma, gen\u00e7li\u011fin yeti\u015ftirilmesi, gelece\u011fe haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in yap\u0131labilecekler ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Numan Kurtulmu\u015f, seneye Meksika’n\u0131n d\u00f6nem ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 alaca\u011f\u0131 ve 10. toplant\u0131n\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 bilgisini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
\u0130srail’in, Filistin’i i\u015fgalinden bu yana b\u00fct\u00fcn uluslararas\u0131 platformlarda g\u00fcndem ne olursa olsun, konuyu Gazze’de ya\u015fanan insani dramlara, soyk\u0131r\u0131m boyutlar\u0131na varm\u0131\u015f olan katliamlara \u00e7ektiklerini belirten Kurtulmu\u015f, “Toplant\u0131 sonunda a\u00e7\u0131klanacak nihai bildiriye de \u00f6zellikle ‘acil ate\u015fkes’ ve ‘insani yard\u0131m koridoru a\u00e7\u0131lmas\u0131’ teklifimizi yazd\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Ama bir \u00fclkenin itiraz\u0131yla ortak metinde yer almad\u0131. Endonezya Meclis Ba\u015fkan\u0131 ise ortak bir deklarasyon olmamas\u0131na ra\u011fmen, ev sahibi olarak yapt\u0131\u011f\u0131 son a\u00e7\u0131klamada, bizim de kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z ‘acil ate\u015fkes’, ‘insani yard\u0131m’ ve ‘iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm’ fikrini dile getiren bir bildiri yay\u0131mlad\u0131.” ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n
\u0130srail’in Gazze’ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnden itibaren TBMM Ba\u015fkan\u0131 olarak be\u015finci uluslararas\u0131 toplant\u0131ya kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Kurtulmu\u015f, \u0130srail’den daha \u00e7ok \u0130srailci devletlerin oldu\u011funu g\u00f6rmenin insan\u0131 \u00fczd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc dile getirdi.<\/p>\n
Baz\u0131 devletlerin hem \u0130srail’i rencide etmemek hem de \u0130srail’in koruyucular\u0131na kar\u015f\u0131 bir \u015fekilde k\u00f6t\u00fc durumda kalmamak i\u00e7in ya\u015fanan \u00f6l\u00fcmlerden neredeyse Filistin taraf\u0131n\u0131n da su\u00e7u oldu\u011funu s\u00f6yleyebilecek kadar ileri gitti\u011fini belirten Kurtulmu\u015f, bunun vahim bir durum oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n
D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir taraf\u0131nda halklar\u0131n g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fu b\u00fcy\u00fck kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n, kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 milyonlarla ifade edilen b\u00fcy\u00fck mitinglerin oldu\u011funu an\u0131msatan Kurtulmu\u015f, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Amerika’da, \u0130ngiltere’de, Fransa’da, Almanya’da, bir\u00e7ok \u00fclkede ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131n\u0131n, art\u0131k farkl\u0131 dinlerden, dillerden insanlar\u0131n da Filistin halk\u0131n\u0131n yan\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015f olmas\u0131n\u0131n, giderek bu \u00fclkelerin de tavr\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirece\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00d6zellikle bu durumun \u0130srail’e destek veren h\u00fck\u00fcmetlerin \u00fczerlerinde bir siyasi bask\u0131 olu\u015fturaca\u011f\u0131n\u0131 ve bu vesileyle de onlar\u0131n \u0130srail \u00fczerinde politik bir bask\u0131 olu\u015fturmas\u0131n\u0131 temin edece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. \u0130srail’in Gazze’ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131na ara verecek ge\u00e7ici ate\u015fkesin sa\u011flanmas\u0131nda, uluslararas\u0131 camiadaki bu hareketlili\u011fin ve \u0130srail’in \u00fczerine konulan siyasi bask\u0131lar\u0131n etkisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.”<\/p>\n
Bir gazetecinin “Bu uluslararas\u0131 platformlardaki izlenimlerinizden yola \u00e7\u0131karak iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm konusunda bir perspektif g\u00f6rebiliyor musunuz?” sorusu \u00fczerine Kurtulmu\u015f, \u015fu yan\u0131t\u0131 verdi:<\/p>\n
“\u015eu anda fiilen ortada iki devletli bir durum s\u00f6z konusu. G\u00fcya, bir Filistin Devleti var. Bu beylerin anlad\u0131klar\u0131, bir Filistin Devleti olsun ama ka\u011f\u0131t \u00fczerinde olsun, fiiliyatta var olmayan bir Filistin Devleti olsun. Bir mahallesinden bir di\u011fer mahallesine ge\u00e7mek i\u00e7in Filistinli yurtta\u015flar\u0131n \u0130srail polisinin insafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131na terk edildi\u011fi fiili bir durum olu\u015fturuldu.<\/p>\n
Bu beyler, ‘Uluslararas\u0131 fonlar kontroll\u00fc bir \u015fekilde ancak kullan\u0131labilir olsun, \u015fehirler birbirinden ayr\u0131ls\u0131n, parampar\u00e7a, toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olmayan, y\u00f6netim b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc ve y\u00f6netim kabiliyeti olmayan, ka\u011f\u0131t \u00fczerinde bir Filistin Devleti olsun’ istiyor. \u0130\u015fte Filistin Devleti’nden anlad\u0131klar\u0131 bu.”<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn kurum ve kurulu\u015flar\u0131yla devlet olan, tam manas\u0131yla b\u00fct\u00fcnle\u015fik, egemen, toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne sahip, halk\u0131n\u0131n kendi kendini y\u00f6netme g\u00fcc\u00fcne sahip bir Filistin Devleti’nin kurulmas\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Kurtulmu\u015f, b\u00f6ylesi bir Filistin Devleti’nin olmamas\u0131n\u0131n, \u0130srail’in sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 konusundaki i\u015ftah\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi.<\/p>\n
Kurtulmu\u015f, “Bir kere uluslararas\u0131 camian\u0131n, \u00f6nce egemen toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc sa\u011flanm\u0131\u015f ve 1967 s\u0131n\u0131rlar\u0131nda ba\u015fkenti Kud\u00fcs olan bir Filistin Devleti’nin kurulmas\u0131n\u0131 ve onun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesini temin etmesi laz\u0131m. Bu olmadan, konu\u015faca\u011f\u0131m\u0131z siyasi meselelerin bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoktur.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u015eu anda Filistin Devleti’nin baz\u0131 y\u00f6neticilerinin yurt d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmak i\u00e7in bile \u0130srail y\u00f6neticilerinin insaf\u0131na terk edildi\u011fi durumlar oldu\u011funu aktaran Kurtulmu\u015f, bunun kabul edilebilir bir durum olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Kurtulmu\u015f, “Hele hele Gazze’den \u00e7\u0131k\u0131\u015fta. \u0130\u015fte g\u00f6r\u00fcyorsunuz bu kadar sava\u015f oluyor, Gazze, uluslararas\u0131 sistemin anlay\u0131\u015f\u0131na g\u00f6re Filistin topra\u011f\u0131d\u0131r ama o topraklarda ya\u015fanan katliam\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Sekreterine dahi izin verilmiyor.” s\u00f6zlerini sarf etti.<\/p>\n
Bir gazetecinin “Netanyahu’nun a\u00e7\u0131klamalar\u0131 var. ‘Askerin d\u00f6rt g\u00fcnl\u00fck bar\u0131\u015fa tam destek verdi\u011fini, anla\u015fman\u0131n, sava\u015fa devam edilmesi i\u00e7in orduya haz\u0131rlanma imkan\u0131 tan\u0131yaca\u011f\u0131n\u0131’ s\u00f6yledi. Yani ordu geni\u015f \u00e7apl\u0131 bir sava\u015f\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde. Ayr\u0131ca \u0130srail’deki a\u015f\u0131r\u0131c\u0131lar bu ate\u015fkese de kar\u015f\u0131lar. Bu konuda de\u011ferlendirmeniz nedir?” sorusu \u00fczerine Kurtulmu\u015f, \u0130srail siyasetinin i\u00e7erisinde sa\u011f-sol, a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f gibi farkl\u0131l\u0131klar\u0131n hep oldu\u011funu hat\u0131rlatt\u0131.<\/p>\n
Ba\u015f\u0131ndan itibaren iki devletli \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc savunan \u0130srailli politikac\u0131lar\u0131n da oldu\u011funu an\u0131msatan Kurtulmu\u015f, “Sonu\u00e7 itibar\u0131yla siyasi farkl\u0131l\u0131klar\u0131na ra\u011fmen \u0130srail’de Arz-\u0131 Mev’ud’un kabul edilmi\u015f bir siyaset \u00e7er\u00e7evesi oldu\u011funu g\u00f6rmemiz laz\u0131m. Arz-\u0131 Mev’ud, bir teopolitik a\u015f\u0131r\u0131l\u0131kt\u0131r. Yani Nil’den F\u0131rat’a kadar olan b\u00f6lgede, \u0130srail’in hegemonyas\u0131 alt\u0131na girmeden, burada ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn milletlerin Yahudilere tabi olmas\u0131 sa\u011flanmadan \u0130srail bu hedefinden vazge\u00e7meyecektir.” de\u011ferlendirmesinde bulundu. Kurtulmu\u015f, \u0130srail Ba\u015fbakan\u0131 Binyamin Netanyahu’nun “bir ba\u015fbakan olarak f\u00fctursuz, pervas\u0131z” bir \u015fekilde dile getirdi\u011fi teolojik s\u00f6zlerin, hi\u00e7bir rasyonalitesi olmayan inanc\u0131ndan kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkan\u0131 Kurtulmu\u015f, Netanyahu ve Likud cephesinin a\u015f\u0131r\u0131 \u015feyler yapt\u0131klar\u0131n\u0131, bu politikalara \u0130srail’in i\u00e7erisinde de kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan gruplar\u0131n oldu\u011funu bildiklerini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u0130srail’in on y\u0131llard\u0131r y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc stratejiye i\u015faret eden Kurtulmu\u015f, “Gelirler, bir yeri i\u015fgal ederler, bir s\u00fcre otururlar, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya ba\u011f\u0131r\u0131r \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r, aradan \u00fc\u00e7-be\u015f sene ge\u00e7er ve oraya yerle\u015firler. B\u00f6ylece b\u00fct\u00fcn bu toprak geni\u015flemesi, Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n da BM Genel Kurulu’nda g\u00f6sterdi\u011fi haritalar tesad\u00fcfen de\u011fil, b\u00f6yle fiili durumlarla olu\u015fturuldu. D\u00fcnyada resmi s\u0131n\u0131rlar\u0131 belli olmayan tek \u00fclke \u0130srail’dir. Dolay\u0131s\u0131yla kar\u015f\u0131m\u0131zda \u00e7ok vahim bir teopolitik \u00fczere hareket eden bir devlet mekanizmas\u0131 oldu\u011funu bilmemiz laz\u0131m.” g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
ABD’nin Irak’\u0131 i\u015fgaliyle, \u0130srail i\u00e7in b\u00f6lgede yeni bir d\u00f6nemin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6lgede \u0130srail’e kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kabilecek b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin tarumar edildi\u011fini vurgulayan Kurtulmu\u015f, Irak, Suriye ve Yemen’in par\u00e7aland\u0131\u011f\u0131n\u0131, Libya, L\u00fcbnan ve M\u0131s\u0131r’da b\u00fcy\u00fck, kitlesel olaylar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini, \u00fclkelerin “iradesiz” hale getirilmelerinin temin edildi\u011fini kaydetti.<\/p>\n
\u0130srail’in \u015fimdi “Tamam, bu a\u015famada zaten bana kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kacak hi\u00e7bir \u00fclke yok. Dolay\u0131s\u0131yla ben de son vuru\u015fumu ger\u00e7ekle\u015ftireyim ve Arz-\u0131 Mev’ud’a giden yolda belki de son ad\u0131m\u0131 atmay\u0131 ba\u015farabileyim” dedi\u011fini belirten Kurtulmu\u015f, \u0130srail’in bunun vermi\u015f oldu\u011fu a\u015f\u0131r\u0131 \u00f6zg\u00fcvenle hareket etti\u011fini aktard\u0131.<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkan\u0131 Kurtulmu\u015f, \u0130srail’in en b\u00fcy\u00fck g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ve b\u00f6lge \u00fclkelerinin “darmada\u011f\u0131n\u0131k”, “iradesiz” tav\u0131r sergilemeleri ve inisiyatif kullanamamalar\u0131 oldu\u011funu, bunun da ne kadar b\u00fcy\u00fck bir g\u00fc\u00e7 oldu\u011funu \u0130srail’in bu s\u00fcre\u00e7te ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n
\u0130slam \u0130\u015fbirli\u011fi Te\u015fkilat\u0131 ve Arap Ligi toplant\u0131s\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Kurtulmu\u015f, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Metin olarak kararl\u0131 \u015feyler ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r ama sonu\u00e7 itibar\u0131yla fiili uygulamaya d\u00f6n\u00fck olarak herhangi bir ad\u0131m at\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r. Rahmetli Kral Faysal’\u0131n OPEC toplant\u0131lar\u0131nda, petrol \u00fcretiminin azalt\u0131lmas\u0131yla ilgili karar\u0131n\u0131n o d\u00f6nem ya\u015fanan \u0130srail-Filistin sorununda ne b\u00fcy\u00fck bir g\u00fc\u00e7 olu\u015fturdu\u011funu hat\u0131rl\u0131yoruz. Arap d\u00fcnyas\u0131 ve \u0130slam d\u00fcnyas\u0131, elindeki stratejik imkanlar\u0131n hi\u00e7birisini kullanamamaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu fakt\u00f6rleri yan yana getirdi\u011finizde yapbozun par\u00e7alar\u0131 tamamlan\u0131yor ve \u0130srail’in niye bu kadar b\u00fcy\u00fck bir i\u015ftahla sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 da daha iyi anl\u0131yoruz.<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla Mescid-i Aksa’n\u0131n kutsiyetini korumak, Filistin topraklar\u0131n\u0131n vatan olarak korunmas\u0131n\u0131 temin etmek i\u00e7in bedel \u00f6demek de ne yaz\u0131k ki bir avu\u00e7 Filistinliye d\u00fc\u015f\u00fcyor. \u00c7ok a\u011f\u0131r bir bedel \u00f6d\u00fcyorlar. Masum, kad\u0131n, ya\u015fl\u0131, \u00e7ocuk insanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde yeni bir katliam ya\u015f\u0131yor, yeni bir soyk\u0131r\u0131m ya\u015f\u0131yor. Meselenin esas siyasi arka plan\u0131 budur, bunu g\u00f6rmemiz laz\u0131m.”<\/p>\n
Bir gazetecinin, \u0130srail’in Filistin’e y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131na ili\u015fkin, “B\u00f6lgesel \u00e7at\u0131\u015fmaya do\u011fru evrilir mi? B\u00f6yle bir tehlike var m\u0131?” sorusu \u00fczerine Kurtulmu\u015f, d\u00fcnyan\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck sava\u015fa do\u011fru yol ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, bug\u00fcnk\u00fc \u015fartlar\u0131n 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’n\u0131n \u00f6ncesindeki \u015fartlara \u00e7ok benzedi\u011fini ifade etti. Numan Kurtulmu\u015f, \u015fu d\u00fc\u015f\u00fcnceleri dile getirdi:<\/p>\n
“Hen\u00fcz Ukrayna-Rusya aras\u0131ndaki kriz \u00e7\u00f6z\u00fclmemi\u015fken, \u0130srail’in Gazze’deki sald\u0131r\u0131lar\u0131na hem de b\u00fct\u00fcn insanl\u0131k cephesinin vicdan\u0131n\u0131 yaralayacak bir \u015fekilde devam etmesi, \u00e7ok yeni \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 da do\u011furabilir. Onun i\u00e7in T\u00fcrkiye olarak bizim beklentimiz, bir an evvel bu sava\u015f\u0131n, \u0130srail’in sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, \u0130srail’in bu tutumunun derhal sonland\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Uluslararas\u0131 camia, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel yeni \u00e7at\u0131\u015fmalar istemiyorsa, onu \u00f6nlemenin yolu Filistin’deki bar\u0131\u015f\u0131n, Filistin halk\u0131n\u0131n hak ve hukukunun korunmas\u0131d\u0131r. Aksi takdirde bu mesele b\u00f6lgesel sava\u015flar haline d\u00f6nebilir, d\u00fcnyan\u0131n ba\u015fka yerinde yeni sava\u015flar\u0131n, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n fitilini ate\u015fleyebilir. Yani biz g\u00fc\u00e7 sahibiyiz, istedi\u011fimiz yerde istedi\u011fimizi yapar\u0131z ve yapt\u0131r\u0131r\u0131z anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n art\u0131k d\u00fcnyay\u0131 bir felakete do\u011fru s\u00fcr\u00fckledi\u011fini, ba\u015fta g\u00fcc\u00fc elinde bulunduran \u00fclkeler olmak \u00fczere herkesin g\u00f6rmesi laz\u0131m.”<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7iminde uygulanan y\u00fczde 50+1 \u015fart\u0131na ve bu konudaki tart\u0131\u015fmalara ili\u015fkin soru \u00fczerine Kurtulmu\u015f, T\u00fcrkiye’de de\u011fi\u015fenin ba\u015fbakanl\u0131k sistemi oldu\u011funu, daha \u00f6nce se\u00e7imlerden sonra ba\u015fbakan\u0131n parlamentodaki \u00e7o\u011funlu\u011fa g\u00f6re belirlendi\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’yle cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n halk taraf\u0131ndan se\u00e7ildi\u011fini hat\u0131rlatan Kurtulmu\u015f, cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemde ba\u015fbakan\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 yetkilerin hemen hemen tamam\u0131n\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktard\u0131.<\/p>\n
Ba\u015fbakanl\u0131k sisteminden Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’ne ge\u00e7ildi\u011fini belirten Kurtulmu\u015f, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’nin kendi i\u00e7erisinde, bu be\u015f y\u0131ll\u0131k uygulamalar \u00e7er\u00e7evesinde revizyonlar yap\u0131labilir. Tabii ki esas olan, T\u00fcrkiye’de Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’nden geri d\u00f6n\u00fc\u015f yoktur. Milletimiz \u00fc\u00e7 se\u00e7imde de Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’ni onaylam\u0131\u015f, hem Anayasa’da hem de iki kez Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’ni dile getiren Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan’\u0131 se\u00e7erek bunu onaylam\u0131\u015ft\u0131r. Zaten \u00f6yle zannediyorum ki ‘Tekrar parlamenter sisteme d\u00f6nelim’ talebi yak\u0131n vadede g\u00fcndeme gelmeyecektir. Ama nihayetinde sisteme dair meseleleri tek tek konu\u015fmak yerine \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde yapmay\u0131 \u00fcmit etti\u011fimiz, b\u00fct\u00fcn partilerden de olumlu katk\u0131 sa\u011flamas\u0131n\u0131 bekledi\u011fimiz, yeni anayasa \u00e7er\u00e7evesinde tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 daha do\u011fru buluyorum. As\u0131l olan, Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi’nin T\u00fcrkiye’nin gelece\u011finde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011finin ve etkinli\u011finin sa\u011flanmas\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye’nin art\u0131k hakikaten 12 Eyl\u00fcl Anayasas\u0131’n\u0131n ruhundan, prangalar\u0131ndan kurtulmas\u0131 laz\u0131m. Bunun i\u00e7in de iyi niyetle samimiyetle herkesin eteklerindeki ta\u015f\u0131 d\u00f6kerek yeni anayasa s\u00fcrecine katk\u0131da bulunmas\u0131 gerekir.”<\/p>\n
“Y\u00fczde 50+1 de\u011fil de y\u00fczde 40 gibi oranlar telaffuz edilmi\u015fti. Sizce burada bir oran telaffuz edilmeli mi?” sorusuna Kurtulmu\u015f, “Ben bir oran telaffuzunu \u015fu a\u015famada do\u011fru bulmuyorum. Dedi\u011fim gibi bu konunun da m\u00fcnferit bir konu olarak ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 do\u011fru bulmam. Bu konunun, bir anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi kapsam\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131labilecek bir konu oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.” yan\u0131t\u0131n\u0131 verdi.<\/p>\n
Siyasi partilere yapt\u0131\u011f\u0131 ziyaretler hat\u0131rlat\u0131larak, anayasa konusunda muhalefet partilerinden olumlu bir yakla\u015f\u0131m g\u00f6r\u00fcp g\u00f6rmedi\u011finin sorulmas\u0131 \u00fczerine Kurtulmu\u015f, ziyaretlerinin iadeiziyaret kapsam\u0131nda oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
Partilerin farkl\u0131 fikirleri olabilece\u011fini, m\u00fcnaka\u015fa edebilece\u011fini, uzla\u015famayabilece\u011fini dile getiren Kurtulmu\u015f, partilerin hem ikili hem de \u00e7ok tarafl\u0131 olarak, meselelerini konu\u015fabilecekleri uygar ve olumlu zeminler olu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131. Numan Kurtulmu\u015f, gayelerinin, Meclis’te bu ortam\u0131n olu\u015fturulabilmesi i\u00e7in iyi niyetli bir \u00e7aban\u0131n ortaya konulmas\u0131 oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkan\u0131 Numan Kurtulmu\u015f, \u015fu de\u011ferlendirmede bulundu:<\/p>\n
“Do\u011fru zemin ve do\u011fru y\u00f6ntemlerle konular\u0131 ele almak zorunday\u0131z. Nihayetinde anayasa \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 \u00f6ncelikle Meclis’in bir aritmetik meselesidir, yani bir aritmeti\u011fi bulmak durumundas\u0131n\u0131z. Ama bundan daha \u00f6nemlisi partilerin anayasas\u0131 olmaz, milletin anayasas\u0131 olur. Yapaca\u011f\u0131m\u0131z anayasay\u0131, milletin anayasas\u0131 olacak \u015fekilde, yani toplumun b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun kabul edece\u011fi ittifakla, konsens\u00fcsle \u00e7\u0131karmam\u0131z laz\u0131m. Bunun i\u00e7in de partiler aras\u0131nda iyi niyetli bir tart\u0131\u015fma zeminin olu\u015fmas\u0131na gayret sarf etmeliyiz. Ba\u015farabilece\u011fimizi \u00fcmit ediyorum.”<\/p>\n
Y\u00fczde 50+1 tart\u0131\u015fmalar\u0131na y\u00f6nelik CHP Genel Ba\u015fkan\u0131 \u00d6zg\u00fcr \u00d6zel ile MHP Genel Ba\u015fkan\u0131 Devlet Bah\u00e7eli’nin a\u00e7\u0131klamalar\u0131 an\u0131msat\u0131larak, “Bu Cumhur \u0130ttifak\u0131’nda bir s\u0131k\u0131nt\u0131ya yol a\u00e7abilecek s\u00fcreci aralar m\u0131?” sorusu \u00fczerine Kurtulmu\u015f, \u015funlar\u0131 ifade etti:<\/p>\n
“Hay\u0131r a\u00e7maz. Ba\u015f\u0131ndan itibaren Cumhur \u0130ttifak\u0131’n\u0131 olu\u015fturan AK Parti ile MHP aras\u0131nda ve \u00f6zelikle Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131’m\u0131z ve Say\u0131n Bah\u00e7eli aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131ya dayal\u0131 fevkalade nitelikli bir diyalo\u011fun s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz. Bizim ba\u015ftan beri s\u00f6yledi\u011fimiz; bir pazarl\u0131k ittifak\u0131 de\u011fil, bir ilke ittifak\u0131 olarak bug\u00fcnlere gelindi. Dolay\u0131s\u0131yla bunu bir koalisyon, bir pazarl\u0131klar\u0131n ittifak\u0131, bir al-ver meselesi olarak de\u011fil, T\u00fcrkiye’nin milli meselelerinde, hemen hemen ana meselelerinin tamam\u0131na yak\u0131n\u0131nda ortak fikirlere sahip olan iki farkl\u0131 partinin ittifak\u0131 olarak g\u00f6rmemiz laz\u0131m. Hi\u00e7bir zaman bir koalisyon tabiri kullan\u0131lmad\u0131, hi\u00e7bir zaman bir koalisyon alg\u0131s\u0131, anlay\u0131\u015f\u0131 i\u00e7erisinde hareket edilmedi. Bu anlamda tabii ki iki farkl\u0131 parti, tabii ki baz\u0131 konularda \u00f6ncelikleri farkl\u0131 olabilir. Ama sonu\u00e7ta milli meselelerde bug\u00fcne kadar hep kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 m\u00fczakerelerle g\u00f6r\u00fc\u015ferek, konu\u015farak, mutab\u0131k kal\u0131narak bu noktaya kadar gelindi. Ben bir s\u0131k\u0131nt\u0131, bir sorun olaca\u011f\u0131n\u0131 zannetmiyorum.”<\/p>\n
T\u00fcrkiye \u0130\u015f\u00e7i Partisinden milletvekili se\u00e7ilen Gezi Park\u0131 davas\u0131 h\u00fck\u00fcml\u00fcs\u00fc Can Atalay’la ilgili soru \u00fczerine Kurtulmu\u015f, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
“Meclis kimsenin g\u00f6rev verece\u011fi bir yer de\u011fildir. TBMM, milli iradenin tecelligah\u0131 olarak 85 milyon milletimizin b\u00fct\u00fcn siyasi farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n yans\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131, yasalar\u0131n \u00e7\u0131kart\u0131ld\u0131\u011f\u0131, hatta Anayasa’y\u0131 bile de\u011fi\u015ftirilebilme kudretine sahiptir. TBMM, kendi g\u00fcndemine sahiptir. Kendi \u00f6ncelikleri i\u00e7erisinde nerede, ne zaman, ne ad\u0131m at\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 bilir.”<\/p>\n
CHP milletvekillerinin, Yarg\u0131tay 3. Dairesi’nin karar\u0131n\u0131 protesto amac\u0131yla TBMM Genel Kurulu’nu terk etmeme eylemini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn hat\u0131rlat\u0131lmas\u0131 \u00fczerine ise Kurtulmu\u015f, bu durumlar\u0131n Meclis’te daha \u00f6nce de ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkan\u0131 Kurtulmu\u015f, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Bizim arkada\u015flardan beklentimiz, Meclis’te her t\u00fcrl\u00fc g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc s\u00f6ylesinler. Ama Meclis, b\u00f6yle sanki sokakta bir protesto eylemi yapar gibi oturma eylemlerinin yap\u0131labilece\u011fi, pankartlar\u0131n a\u00e7\u0131larak sloganlarla birtak\u0131m g\u00f6sterilerin yap\u0131labilece\u011fi bir yer de\u011fildir. Meclis’te milletvekillerimiz olabildi\u011fince \u00f6zg\u00fcr bir \u015fekilde kendisine Anayasa’n\u0131n vermi\u015f oldu\u011fu k\u00fcrs\u00fc masuniyetini de kullanarak her t\u00fcrl\u00fc konu\u015fmay\u0131 yapabilir. Ama bu oturma eylemlerinin bir an evvel sonland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00fcmit ederim. Bunun, bu eylemi yapan arkada\u015flar\u0131m\u0131za da bir katk\u0131s\u0131, bir faydas\u0131 olmayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.”<\/p>\n