{"id":22514,"date":"2023-11-20T13:09:47","date_gmt":"2023-11-20T13:09:47","guid":{"rendered":"https:\/\/kraios.app\/news\/saglik\/2023\/11\/20\/islenmis-gidalar-besin-alerjisi-gelisme-riskini-artiriyor\/"},"modified":"2023-11-20T13:09:47","modified_gmt":"2023-11-20T13:09:47","slug":"islenmis-gidalar-besin-alerjisi-gelisme-riskini-artiriyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kraios.app\/news\/saglik\/2023\/11\/20\/islenmis-gidalar-besin-alerjisi-gelisme-riskini-artiriyor\/","title":{"rendered":"\u0130\u015flenmi\u015f g\u0131dalar, besin alerjisi geli\u015fme riskini art\u0131r\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<div>\n<p>Hacettepe \u00dcniversitesi (H\u00dc) T\u0131p Fak\u00fcltesi \u00c7ocuk Alerji Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00fcyesi Prof. Dr. \u00dcmit Murat \u015eahiner, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, besin alerjisinin, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin t\u00fcketilen g\u0131dalara a\u015f\u0131r\u0131 yan\u0131t vermesi sonucu ortaya \u00e7\u0131kan bir reaksiyon oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Besin alerjisi s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131yla &#8220;besin pandemisi&#8221; teriminin kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden \u015eahiner, \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n<p>&#8220;\u00d6zellikle son 30 y\u0131lda besin alerjisi g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yakla\u015f\u0131k 3 kat artt\u0131. Bir\u00e7ok \u00fclkede yap\u0131lan bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar, besin alerjisi oran\u0131n\u0131n 3 ya\u015f alt\u0131nda yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 7-8 oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bu \u00e7ok y\u00fcksek bir oran. Besin alerjisi oran\u0131 3 ya\u015f \u00fczerindekilerde ise y\u00fczde 3-4, baz\u0131 \u00fclkelerde y\u00fczde 5&#8217;e ula\u015fan oranlar bildiriliyor. Eskiden eri\u015fkinlerde hemen hemen hi\u00e7 g\u00f6r\u00fclmezken \u015fimdi y\u00fczde 1-2 oran\u0131nda da art\u0131k yeti\u015fkinlerde besin alerjisi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eahiner, besin alerjisi s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n art\u0131\u015f\u0131n\u0131n sebeplerinin tam olarak bilinmedi\u011fini vurgulayarak, \u015fu de\u011ferlendirmelerde bulundu:<\/p>\n<p>&#8220;\u015eunu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn, ne kadar i\u015flenmi\u015f \u00fcr\u00fcn t\u00fcketilirse besin alerjisi geli\u015fme riski art\u0131yor. Bu nedenle m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca g\u0131dalar ham ve do\u011fal halleriyle t\u00fcketilmeli. G\u0131dalar\u0131n pi\u015firilmesi, kavrulmas\u0131 alerjiyi etkiliyor. B\u00fct\u00fcn alerjik rahats\u0131zl\u0131klar i\u00e7in Bat\u0131 tipi ya\u015fam tarz\u0131 olarak isimlendirilen hayat bi\u00e7imi, alerjik hastal\u0131klarda patlamaya yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n<p>Mesela, Afrika&#8217;da y\u00fczde 2-3 ast\u0131m var ve besin alerjisi \u00e7ok nadir g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ama bizim \u00fclkemizde daha s\u0131k, Bat\u0131 Avrupa&#8217;ya gitti\u011finizde hastal\u0131k s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 daha da y\u00fckseliyor. Yani, bir \u00fclke ne kadar sanayile\u015fmi\u015fse, alerjik hastal\u0131k riski o kadar art\u0131yor. \u00d6rne\u011fin k\u0131rsal b\u00f6lgelerde \u015fehir merkezlerine g\u00f6re besin alerji s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 daha d\u00fc\u015f\u00fck.&#8221;<\/p>\n<h3>S\u00fct, yumurta, deniz \u00fcr\u00fcnleri ve kuruyemi\u015f, alerjik \u00fcr\u00fcnler<\/h3>\n<p>\u015eahiner, besin alerjilerinin genellikle ka\u015f\u0131nt\u0131, ciltte yayg\u0131n kabart\u0131, dil, dudak, g\u0131rtlakta \u015fi\u015fme, \u00f6ks\u00fcr\u00fck, h\u0131r\u0131lt\u0131, nefes darl\u0131\u011f\u0131yla kendini g\u00f6sterdi\u011fine dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n<p>Baz\u0131 ki\u015filerde tansiyon d\u00fc\u015fmesi ve bilin\u00e7 kayb\u0131n\u0131n da s\u00f6z konusu olabildi\u011fini aktaran \u015eahiner, &#8220;Reaksiyonlar\u0131n en a\u011f\u0131r formu anafilaksidir. Birden fazla sistemin etkilenmesine ba\u011fl\u0131 geli\u015fen anafilaksi, bazen hayat kayb\u0131yla sonu\u00e7lanabilen ciddi bir durumdur.&#8221; diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Besin alerjilerinin genellikle bebeklerin ek g\u0131daya ge\u00e7mesiyle ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren \u015eahiner, &#8220;K\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklarda s\u00fct ve yumurta alerjisi \u00f6n plana \u00e7\u0131karken, daha b\u00fcy\u00fck ya\u015f gruplar\u0131nda ise a\u011fa\u00e7 yemi\u015fi olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lan antep f\u0131st\u0131\u011f\u0131, kaju, badem, ceviz ve f\u0131nd\u0131k alerjileri g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Eri\u015fkinlerde ise daha \u00e7ok deniz \u00fcr\u00fcnleri ve kuruyemi\u015fe kar\u015f\u0131 alerji s\u00f6z konusu oluyor.&#8221; dedi.<\/p>\n<p>\u015eahiner, besin alerjilerinin \u00fclkeden \u00fclkeye de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterdi\u011fine i\u015faret ederek, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n<p>&#8220;Alerji yapan g\u0131dalar \u00fclkelere g\u00f6re de\u011fi\u015febiliyor. Bat\u0131 Avrupa ve Amerika&#8217;da yer f\u0131st\u0131\u011f\u0131 alerjisi olduk\u00e7a s\u0131kken T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7ok s\u0131k g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir g\u0131da bir toplumda ne kadar s\u0131k t\u00fcketiliyorsa o g\u0131daya ba\u011fl\u0131 alerji ihtimali de o kadar art\u0131yor. Japonya&#8217;da \u00f6rne\u011fin pirin\u00e7 alerjisiyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131l\u0131yor ama bizim \u00fclkemizde \u00e7ok \u00e7ok nadir. T\u00fcrkiye&#8217;de ise \u00f6zellikle bir ya\u015f alt\u0131nda s\u00fct ve yumurta, daha ileri ya\u015flarda ise kuruyemi\u015f alerjisi s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eahiner, alerji tan\u0131s\u0131 alan ki\u015filerin, \u00f6zellikle seyahatlere giderken, hekim taraf\u0131ndan verilen ila\u00e7lar\u0131 ve ciddi nefes darl\u0131\u011f\u0131, tansiyon d\u00fc\u015fmesi, dil, dudakla g\u00f6zde \u015fi\u015fme geli\u015fmesi halinde olu\u015fabilecek anafilaksi riskine kar\u015f\u0131 kendisinin uygulayabilece\u011fi i\u011fneyi yan\u0131nda ta\u015f\u0131mas\u0131n\u0131n \u00f6nemine dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n<p>                            <span class=\"detay-foto-editor\">&#13;<br \/>\n                                <a href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/tr\/p\/abonelik-talep-formu\/1001\" target=\"_blank\" style=\"font-size:12px; color:#444; text-decoration:none;\" rel=\"noopener\">&#13;<br \/>\n                                    Anadolu Ajans\u0131 web sitesinde, AA Haber Ak\u0131\u015f Sistemi (HAS) \u00fczerinden abonelere sunulan haberler, \u00f6zetlenerek yay\u0131mlanmaktad\u0131r. <b style=\"color:#1897F7\">Abonelik i\u00e7in l\u00fctfen ileti\u015fime ge\u00e7iniz.<\/b>&#13;<br \/>\n                                <\/a>&#13;<br \/>\n                            <\/span>\n                        <\/div>\n<p><script>\n\t  window.fbAsyncInit = function() {\n\t\tFB.init({\n\t\t  appId: '1855843514662870',\n\t\t  status : true, \/\/ check login status\n\t\t  cookie : true, \/\/ enable cookies to allow the server to access the session\n\t\t  xfbml  : true  \/\/ parse XFBML\n\t\t});\n\t  };<\/p>\n<p>\t  (function() {\n\t\tvar e = document.createElement('script');\n\t\te.src=\"https:\/\/connect.facebook.net\/tr_TR\/all.js\";\n\t\te.async = true;\n\t\tdocument.getElementById('fb-root').appendChild(e);\n\t  }());\n    <\/script><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hacettepe \u00dcniversitesi (H\u00dc) T\u0131p Fak\u00fcltesi \u00c7ocuk Alerji Bilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00fcyesi Prof. Dr. \u00dcmit Murat \u015eahiner, AA muhabirine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, besin alerjisinin, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin t\u00fcketilen g\u0131dalara a\u015f\u0131r\u0131 yan\u0131t vermesi sonucu ortaya \u00e7\u0131kan bir reaksiyon oldu\u011funu s\u00f6yledi. Besin alerjisi s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131yla &#8220;besin pandemisi&#8221; teriminin kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden \u015eahiner, \u015fu bilgileri verdi: &#8220;\u00d6zellikle son 30 y\u0131lda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22515,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[46],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22514"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22514"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22514\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22515"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22514"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22514"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22514"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}