<\/p>\n
AA muhabirinin DS\u00d6, S\u0131f\u0131r Sokak Hayvan\u0131 Projesi ve Hayvan Evsizli\u011fi Endeksi raporlar\u0131ndan derledi\u011fi bilgiye g\u00f6re d\u00fcnyada tahminen 600 milyonu a\u015fk\u0131n sokak hayvan\u0131 ya\u015f\u0131yor.<\/p>\n
Bu hayvanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 evden ka\u00e7an ya da soka\u011fa terk edilen sahipli k\u00f6pekler ile sahipli k\u00f6peklerden do\u011fup terk edilen yavrular olu\u015ftururken \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131 ise sokak hayvanlar\u0131ndan do\u011fan yeni nesil olu\u015fturuyor.<\/p>\n
Almanya merkezli S\u0131f\u0131r Sokak Hayvan Projesi’nin ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na g\u00f6re bir sokak hayvan\u0131n\u0131n bazen 14 yavru do\u011furabildi\u011fine vurgu yap\u0131l\u0131rken \u00f6zellikle di\u015fi k\u00f6peklerin, senede iki kere do\u011furabildi\u011fine i\u015faret edildi.<\/p>\n
Hayvan Evsizli\u011fi Endeksi’nin 9 \u00fclkede haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 rapora g\u00f6re ise Hindistan ve \u00c7in en \u00e7ok sokak hayvan\u0131 bulunan \u00fclkeler olarak dikkati \u00e7ekiyor.<\/p>\n
Hindistan tahminen 80 milyon sokak hayvan\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclke olarak ilk s\u0131rada yer al\u0131rken \u00fclkede yakla\u015f\u0131k 10 milyon sahipsiz kedi, 62 milyon da sahipsiz k\u00f6pek oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n
\u00c7in’de ise 52 milyon sokak kedisi ve 20 milyon sokak k\u00f6pe\u011fi bulundu\u011fu tahmin ediliyor. Yakla\u015f\u0131k 3 milyon sokak hayvan\u0131n\u0131n da bar\u0131naklarda bulundu\u011fu \u00c7in’i toplamda 48 milyon sokak hayvan\u0131 olan ABD takip ediyor.<\/p>\n
N\u00fcfusuna oranla en \u00e7ok sokak hayvan\u0131 bulunan \u00fclke ise Yunanistan. Yakla\u015f\u0131k n\u00fcfusu 11 milyon olan Yunanistan’\u0131n sokak hayvan\u0131 n\u00fcfusu ise 3 milyon.<\/p>\n
Yunanistan’da yakla\u015f\u0131k 2 milyon kedi, 700 bin k\u00f6pek sokaklarda ya\u015farken bar\u0131naklarda 140 bine yak\u0131n sahipsiz hayvan bulunuyor.<\/p>\n
Sokaklarda ya\u015famak hayvanlar i\u00e7in riskler bar\u0131nd\u0131r\u0131rken topluma ve \u00e7evreye de zarar verebiliyor. Sokak hayvanlar\u0131 a\u00e7l\u0131k, hastal\u0131k, ba\u015fka hayvanlar\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frama ve yol kazalar\u0131nda \u00f6lme ya da yaralanma riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya.<\/p>\n
Ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 hastal\u0131klar, sald\u0131rganl\u0131k durumu ve b\u00f6lgesini koruma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc ile bulunduklar\u0131 b\u00f6lgenin endemik canl\u0131lar\u0131na da zarar verme potansiyeli bulunan sokak hayvanlar\u0131 zaman zaman insanlara da sald\u0131r\u0131yor.<\/p>\n
\u00c7evreye ve topluma olan zararlar\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc bir\u00e7ok \u00fclke sokak hayvanlar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00f6nlemler al\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Hollanda, uygulad\u0131\u011f\u0131 politikalarla \u00fclkedeki sokak k\u00f6pe\u011fi say\u0131s\u0131n\u0131 s\u0131f\u0131ra indirmeyi ba\u015fard\u0131. \u00dcstelik k\u00f6pekleri itlaf etmeden.<\/p>\n
Hollanda, 19. y\u00fczy\u0131lda k\u00f6pek vergisiyle, zaten \u00e7ok say\u0131da sokak k\u00f6pe\u011fi olan sokaklar ise sahiplerinin vergi nedeniyle terk etti\u011fi yeni k\u00f6peklerle tan\u0131\u015ft\u0131. Bu durum sokaklardaki k\u00f6pek say\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131nca hareket ge\u00e7en hayvan haklar\u0131 savunucular\u0131 1864 Hollanda Hayvanlar\u0131 Koruma Derne\u011fini kurdu.<\/p>\n
Derne\u011fin o g\u00fcnden bu yana yapt\u0131\u011f\u0131 giri\u015fimlerle sokak hayvanlar\u0131 toplan\u0131yor, k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor ve \u00fcremelerinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7iliyor. Hollanda’da bug\u00fcn petshoplarda sat\u0131lan hayvanlar b\u00fcy\u00fck vergilere tabi tutulurken halk, bar\u0131naklardaki hayvanlar\u0131 sahipleniyor.<\/p>\n
Hollanda’daki bar\u0131nak hayvanlar\u0131 d\u00fczenli a\u015f\u0131lanarak hastal\u0131k kapmalar\u0131 ve yaymalar\u0131 da engelleniyor.<\/p>\n
\u0130ngiltere’de Hayvan Evsizli\u011fi Endeksi’ne g\u00f6re 1,1 milyon sokak hayvan\u0131 oldu\u011fu tahmin edilirken bunun yaln\u0131zca 67 binini k\u00f6pekler olu\u015fturuyor. \u00dclkede sokak hayvanlar\u0131yla ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fcten Mavi Ha\u00e7 verilerine g\u00f6re, \u0130ngiltere’de her y\u0131l sokaklardan 100 bin k\u00f6pek toplan\u0131yor.<\/p>\n
Yerel belediyelerin elinde olan sokak hayvan\u0131 y\u00f6netimi kapsam\u0131nda, bir k\u00f6pek sokaktan al\u0131nd\u0131ktan sonra bar\u0131naklara yerle\u015ftiriliyor, hastal\u0131\u011f\u0131 varsa tedavi ediliyor. K\u00f6pe\u011fin bulundu\u011fu b\u00f6lgedeki otoritelere, bulunan k\u00f6pekle ilgili bilgi verilirken sokak hayvanlar\u0131na y\u00f6nelik dernek ve vak\u0131flar da bilgilendiriliyor.<\/p>\n
Bulunan k\u00f6pekler 1 hafta i\u00e7inde sahibi taraf\u0131ndan al\u0131nmaz, ba\u015fka bir ki\u015fi, kurum ya da dernek taraf\u0131ndan sahiplenilmezse uyutuluyor. ABD’de ise bu s\u00fcre eyaletlere g\u00f6re de\u011fi\u015fse de sonucu yine \u0130ngiltere’deki gibi oluyor.<\/p>\n
En \u00e7ok sokak hayvan\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00fclke, Hindistan’da ise 2020 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 7 milyon insan k\u00f6pekler taraf\u0131ndan sald\u0131r\u0131ya u\u011frad\u0131. DS\u00d6 verilerine g\u00f6re her y\u0131l yakla\u015f\u0131k 20 bin ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne sebep olan kuduzun ba\u015fl\u0131ca kayna\u011f\u0131 olan sokak hayvanlar\u0131yla ilgili uygulamalar ise b\u00f6lgeden b\u00f6lgeye de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n
Hindistan’da vatanda\u015flar yapt\u0131klar\u0131 kampanyalarla sokak hayvanlar\u0131yla ilgili daha ciddi ad\u0131mlar at\u0131lmas\u0131n\u0131, sorumlular\u0131n daha a\u011f\u0131r cezalara tabi tutulmas\u0131n\u0131 ve k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131rmayla say\u0131lar\u0131n azalt\u0131lmas\u0131n\u0131 istiyor.<\/p>\n
Hayvan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctlerinin sokak hayvan\u0131 say\u0131s\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 ve \u00f6l\u00fcmlerinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131 tavsiyelerin ba\u015f\u0131nda, sorumlu hayvan sahibi olmak yer al\u0131yor.<\/p>\n
Gerekli sa\u011fl\u0131k kontrollerini yapt\u0131rma, mikro\u00e7ip takt\u0131rma ve k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131rma gibi sorumluluklar\u0131 bulunan hayvan sahiplerinin, bunlar\u0131 yapmad\u0131\u011f\u0131 takdirde ceza almas\u0131 da yap\u0131lan tavsiyeler aras\u0131nda.<\/p>\n
\u00d6zellikle mikro\u00e7ip takt\u0131rman\u0131n ve ileti\u015fim bilgileri olan bir tasma takman\u0131n \u00f6nemine vurgu yapan S\u0131f\u0131r Sokak Hayvan\u0131 Projesi, mikro\u00e7iple kaybolan bir hayvan\u0131n sahibine kolayl\u0131kla ula\u015ft\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, terk edilmi\u015fse de sahibinin bulunarak cezaland\u0131r\u0131labilece\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n
Tavsiyelerden bir di\u011feri ise k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131rmay\u0131 ihmal etmemek. Bu \u015fekilde hem sahip olunan hayvanlar\u0131n istenmeyen \u00fcremesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7iliyor hem de sokakta ya\u015fayan hayvanlar\u0131n say\u0131s\u0131 azal\u0131yor.<\/p>\n