{"id":1597,"date":"2023-04-04T02:19:41","date_gmt":"2023-04-04T02:19:41","guid":{"rendered":"https:\/\/kraios.app\/news\/yasam\/2023\/04\/04\/yuzlerce-endemik-turun-bulundugu-lagundeki-bitkiler-sifali-caylara-donusecek\/"},"modified":"2023-04-04T02:19:41","modified_gmt":"2023-04-04T02:19:41","slug":"yuzlerce-endemik-turun-bulundugu-lagundeki-bitkiler-sifali-caylara-donusecek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kraios.app\/news\/yasam\/2023\/04\/04\/yuzlerce-endemik-turun-bulundugu-lagundeki-bitkiler-sifali-caylara-donusecek\/","title":{"rendered":"Y\u00fczlerce endemik t\u00fcr\u00fcn bulundu\u011fu lag\u00fcndeki bitkiler \u015fifal\u0131 \u00e7aylara d\u00f6n\u00fc\u015fecek"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<div>\n<p>Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan Yalova&#8217;n\u0131n Alt\u0131nova il\u00e7esinde kurulan ve 350 endemik t\u00fcr\u00fcn bulundu\u011fu Hersek Lag\u00fcn\u00fc Do\u011fa E\u011fitim Merkezi ve T\u0131bbi Aromatik Bitkiler Bah\u00e7esi, hayata ge\u00e7irdi\u011fi &#8220;\u00dcretmek bizden, \u015fifa bitkilerden&#8221; projesiyle kad\u0131nlar\u0131n t\u0131bbi \u00e7ay \u00fcretmesini sa\u011flayacak.<\/p>\n<p>Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan 40 d\u00f6n\u00fcm arazi \u00fczerine in\u015fa edilen T\u0131bbi Aromatik Bitkiler Bah\u00e7esi, 2021&#8217;den bu yana yeti\u015ftirdi\u011fi bitki \u00e7e\u015fidini yurt d\u0131\u015f\u0131ndan getirtti\u011fi 50 a\u011fa\u00e7 ve \u00e7al\u0131 grubu bitkiyle birlikte 350&#8217;ye \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n<p>Alt\u0131nova Belediyesi taraf\u0131ndan i\u015fletilen ve i\u00e7erisinde birbirinden de\u011ferli t\u0131bbi bitkilerin bulundu\u011fu bah\u00e7ede, daha \u00f6nce tohumu d\u0131\u015far\u0131dan sat\u0131n al\u0131nan, ba\u015fta sa\u011fl\u0131k ve kozmetik sekt\u00f6r\u00fc olmak \u00fczere bir\u00e7ok alanda kullan\u0131lan bitkiler yeti\u015ftirilmeye ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Toplam 12 adadan olu\u015fan, ekili 30 d\u00f6n\u00fcm alanda; t\u0131bbi nane, \u015feker otu, melisa, kudret nar\u0131, o\u011ful otu, ayn\u0131sefa, tarhun, Japon nanesi, \u0130zmir keki\u011fi, \u0130stanbul keki\u011fi, lavanta, ada\u00e7ay\u0131, mabet a\u011fac\u0131, aronya, \u00e7emen, \u00e7\u00f6rek otu ba\u015fta olmak \u00fczere pek \u00e7ok t\u0131bbi aromatik, a\u011fa\u00e7 ve \u00e7al\u0131 grubu bulunuyor.<\/p>\n<p>B\u00fcnyesindeki AR-GE laboratuvar\u0131nda \u00e7ay ve ya\u011f \u00e7\u0131kar\u0131larak yeni \u00fcr\u00fcnler elde edilen bah\u00e7ede, \u015fimdi de Marmara Kalk\u0131nma Ajans\u0131 (MARKA) deste\u011fiyle y\u00fcr\u00fct\u00fclen projeyle il\u00e7edeki kad\u0131nlar\u0131n t\u0131bbi nane, m\u00fcrver, kudret nar\u0131 ve melisa bitkilerinden \u00e7ay \u00fcretimi yapmas\u0131 sa\u011flanacak.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" alt=\"\" src=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/7e80dc7f-a011-4033-a881-3a6b5b580d82\/20230403_2_58074908_87533849.jpg\"\/><\/p>\n<h3>&#8220;Buras\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;de \u00f6rnek olacak bah\u00e7elerden birisi&#8221;<\/h3>\n<p>Alt\u0131nova Belediye Ba\u015fkan\u0131 Metin Oral, AA muhabirine, bakanl\u0131k taraf\u0131ndan yap\u0131lan bah\u00e7enin i\u015fletmesini y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini belirterek, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n giderek artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n<p>Atat\u00fcrk Bah\u00e7e K\u00fclt\u00fcrleri Merkez Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc ve Do\u011fa Koruma ve Milli Parklar Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc (DKMP) taraf\u0131ndan desteklendiklerini ifade eden Oral, ayr\u0131ca Bezmialem Vak\u0131f \u00dcniversitesi ile yapt\u0131klar\u0131 protokolle bah\u00e7enin \u00f6nemli kazan\u0131mlar elde etti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Oral, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n<p>&#8220;Buras\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;de \u00f6rnek olacak bah\u00e7elerden birisi. \u015eu anda 350&#8217;ye yak\u0131n bitki \u00e7e\u015fidine gidiyoruz. B\u00fct\u00fcn bitkileri g\u00f6rebilece\u011fimiz, t\u0131bbi ve aromatik bitkileri g\u00f6rebilece\u011fimiz bir alan olu\u015fturduk. Arkada\u015flar\u0131m\u0131z da bu konuda g\u00fczel \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yorlar. \u015eu anda AR-GE binam\u0131zda da distilasyon (dam\u0131tma) \u00fcnitelerimiz, \u00e7ay paketleme ve kurutma makinelerimiz mevcut. Bunlarla da art\u0131k kendi \u00fcr\u00fcnlerimizi hayata ge\u00e7irmeye ba\u015flad\u0131k. Eskiden fason yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7ay\u0131, bitkinin suyunu \u00e7\u0131karma, kurutma gibi i\u015flemlerini de art\u0131k yapar hale geliyoruz. Yine bir \u00fcretim seram\u0131z\u0131 olu\u015fturduk burada.&#8221;<\/p>\n<h3>MARKA deste\u011fiyle Alt\u0131noval\u0131 kad\u0131nlar t\u0131bbi \u00e7ay \u00fcretebilecek<\/h3>\n<p>Yurt d\u0131\u015f\u0131ndan 50 t\u00fcr a\u011fa\u00e7 ve \u00e7al\u0131 gurubuna ait, T\u00fcrkiye&#8217;de olmayan t\u00fcrlerin de bah\u00e7eye kazand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131na vurgu yapan Oral, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n<p>&#8220;Onlarla ilgili de arkada\u015flar\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bunun haricinde yeni bir proje ba\u015flat\u0131yoruz. Kalk\u0131nma Ajans\u0131yla birlikte y\u00fcr\u00fctece\u011fimiz bu projede, t\u0131bbi nane, m\u00fcrver, kudret nar\u0131 ve melisa bitkilerinden \u00e7ay yapmay\u0131 hedefliyoruz. \u00d6zellikle d\u0131\u015far\u0131da bayanlar\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131 bir serada \u00fcretilecek bitkileri, burada \u00e7aya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek bir projeyi hayata ge\u00e7iriyoruz. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda konferanslar\u0131m\u0131z devam ediyor. \u0130n\u015fallah buray\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;de \u00f6rnek bir t\u0131bbi aromatik bitkiler bah\u00e7esi olarak hayata kazand\u0131r\u0131yoruz. Bundan sonraki s\u00fcre\u00e7te \u00f6zellikle Bezmialem \u00dcniversitesi katk\u0131lar\u0131yla daha da \u00f6nemli bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n da olaca\u011f\u0131na inan\u0131yorum. Ben eme\u011fi ge\u00e7en herkese te\u015fekk\u00fcr ediyorum.&#8221;<\/p>\n<h3>&#8220;Art\u0131k d\u0131\u015far\u0131ya ba\u011f\u0131ml\u0131 de\u011filiz, kendi tohumumuzdan kendi fidemizi \u00fcretiyoruz&#8221;<\/h3>\n<p>Hersek Lag\u00fcn\u00fc Do\u011fa E\u011fitim Merkezi ve T\u0131bbi Aromatik Bitkiler Bah\u00e7esi M\u00fcd\u00fcr\u00fc Mustafa Sar\u0131g\u00fcl ise 30 d\u00f6n\u00fcml\u00fck bir alanda tamamen t\u0131bbi bitki ekimi yapt\u0131klar\u0131n\u0131, bunun e\u011fitimini verdiklerini aktard\u0131.<\/p>\n<p>60&#8217;\u0131 t\u0131bbi ve aromatik bitki olmak \u00fczere yurt d\u0131\u015f\u0131ndan getirdikleri 50 t\u00fcr \u00e7al\u0131 ve a\u011fa\u00e7 ile 240&#8217;tan 350 t\u00fcre \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131, a\u011fa\u00e7lar\u0131, ekim ay\u0131 olan nisanda tamamlayarak hedefe ula\u015facaklar\u0131na dikkati \u00e7eken Sar\u0131g\u00fcl, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n<p>&#8220;Tamamen fide dikimine yo\u011funla\u015ft\u0131k. Genelde T\u00fcrkiye&#8217;de olmayan, yeti\u015ftirilmesi ve bak\u0131m\u0131 \u00e7ok zor olan \u00fcr\u00fcnleri yeti\u015ftiriyoruz. Burada ayr\u0131ca insanlara, yeti\u015ftirilmesiyle ilgili e\u011fitimlerde veriyoruz. MARKA deste\u011fiyle y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz proje ile de burada tamamen t\u0131bbi bitkilerle \u00fcretim ama\u00e7l\u0131 \u00e7ay yapaca\u011f\u0131z bu y\u0131l. A\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bu y\u0131l fide \u00fcretimine verdik. Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z fide sat\u0131\u015f belgesiyle halk\u0131n iste\u011fi \u00fczerine fide da\u011f\u0131t\u0131m\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar da yapaca\u011f\u0131z. Haziran, temmuz ve a\u011fustos aylar\u0131nda bah\u00e7edeki bitki t\u00fcrlerinden ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z do\u011fal ve ila\u00e7 kullan\u0131lmayan \u00e7ok k\u0131ymetli tohumlar\u0131, yine hi\u00e7bir katk\u0131 maddesi kullanmadan kendi tohumumuzdan kendi \u00fcretimimizi yap\u0131yoruz art\u0131k. \u0130lk kurulu\u015f a\u015famas\u0131nda bunlar\u0131 d\u0131\u015far\u0131dan temin ediyorduk. Art\u0131k d\u0131\u015far\u0131ya ba\u011f\u0131ml\u0131 de\u011filiz, kendi tohumumuzdan kendi fidemizi \u00fcretiyoruz.&#8221;<\/p>\n<h3>\u015eeker otu dahil \u00fcretilmesi en zor bitkilerden fide \u00fcretiliyor<\/h3>\n<p>Bah\u00e7ede birbirinden de\u011ferli \u00e7ok say\u0131da t\u0131bbi bitkinin bulundu\u011funu, ancak son d\u00f6nemde \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131na iyi geldi\u011fi belirtilen \u015feker otu (stevia) \u00fczerine de \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini anlatan Sar\u0131g\u00fcl, \u015fu ifadeleri kulland\u0131:<\/p>\n<p>&#8220;\u015eeker otu \u00e7ok \u00f6nemli bir bitki. Sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan me\u015frubatlarda ve \u00e7e\u015fitli g\u0131da \u00fcr\u00fcnlerinde tatland\u0131r\u0131c\u0131 olarak kullan\u0131lan bir \u00fcr\u00fcnd\u00fcr bu. \u00d6zellikle tohumunun yeti\u015ftirilmesi \u00e7ok zor bir bitkidir. Biz bu y\u0131l ilk defa denemesini yapt\u0131k ve y\u00fczde 90&#8217;a yak\u0131n bir ba\u015far\u0131 elde ettik. G\u00fczel \u00fcr\u00fcnler elde ettik. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda T\u00fcrkiye&#8217;nin farkl\u0131 b\u00f6lgelerinden gelen kutsal reyhan da yeti\u015ftirilmesi \u00e7ok zor olan bir t\u00fcrd\u00fcr. Ayr\u0131ca Alman, Kore, \u0130svi\u00e7re gibi \u00e7e\u015fitli t\u0131bbi nanelerin de yeti\u015ftiricili\u011fini yap\u0131yoruz. Bunlarda da y\u00fczde 90&#8217;a yak\u0131n ba\u015far\u0131 elde ettik.&#8221;<\/p>\n<p>AR-GE b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Bal\u0131kesir \u00dcniversitesinden Prof. Dr. G\u00fclendam T\u00fcmen&#8217;in bah\u00e7e i\u00e7in \u00f6zel tasarlad\u0131\u011f\u0131 cihaz\u0131 tan\u0131tan Ziraat M\u00fchendisi Alihan Sevin\u00e7 de cihaz\u0131n, daha d\u00fc\u015f\u00fck s\u0131cakl\u0131kta vakumlama yaparak buhar\u0131yla bitkinin \u00f6z\u00fcn\u00fc alabildi\u011fini, so\u011futma sistemiyle de bitkinin \u00f6z\u00fcn\u00fc ya\u011fl\u0131 bir \u015fekilde dam\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Sevin\u00e7, &#8220;T\u00fcrkiye&#8217;de tek. Bal\u0131kesir \u00dcniversitesinden Prof. Dr. G\u00fclendam T\u00fcmen&#8217;in kendi tasar\u0131m\u0131 vakumlu sistemdir. Daha d\u00fc\u015f\u00fck s\u0131cakl\u0131kta \u00e7al\u0131\u015farak su buhar\u0131n\u0131 daha \u00e7abuk vakumluyor.&#8221; dedi. <\/p>\n<p>                            <span class=\"detay-foto-editor\">&#13;<br \/>\n                                <a href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/tr\/p\/abonelik-talep-formu\/1001\" target=\"_blank\" style=\"font-size:12px; color:#444; text-decoration:none;\" rel=\"noopener\">&#13;<br \/>\n                                    Anadolu Ajans\u0131 web sitesinde, AA Haber Ak\u0131\u015f Sistemi (HAS) \u00fczerinden abonelere sunulan haberler, \u00f6zetlenerek yay\u0131mlanmaktad\u0131r. <b style=\"color:#1897F7\">Abonelik i\u00e7in l\u00fctfen ileti\u015fime ge\u00e7iniz.<\/b>&#13;<br \/>\n                                <\/a>&#13;<br \/>\n                            <\/span>\n                        <\/div>\n<p><script>\n\t  window.fbAsyncInit = function() {\n\t\tFB.init({\n\t\t  appId: '1855843514662870',\n\t\t  status : true, \/\/ check login status\n\t\t  cookie : true, \/\/ enable cookies to allow the server to access the session\n\t\t  xfbml  : true  \/\/ parse XFBML\n\t\t});\n\t  };<\/p>\n<p>\t  (function() {\n\t\tvar e = document.createElement('script');\n\t\te.src=\"https:\/\/connect.facebook.net\/tr_TR\/all.js\";\n\t\te.async = true;\n\t\tdocument.getElementById('fb-root').appendChild(e);\n\t  }());\n    <\/script><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan Yalova&#8217;n\u0131n Alt\u0131nova il\u00e7esinde kurulan ve 350 endemik t\u00fcr\u00fcn bulundu\u011fu Hersek Lag\u00fcn\u00fc Do\u011fa E\u011fitim Merkezi ve T\u0131bbi Aromatik Bitkiler Bah\u00e7esi, hayata ge\u00e7irdi\u011fi &#8220;\u00dcretmek bizden, \u015fifa bitkilerden&#8221; projesiyle kad\u0131nlar\u0131n t\u0131bbi \u00e7ay \u00fcretmesini sa\u011flayacak. Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan 40 d\u00f6n\u00fcm arazi \u00fczerine in\u015fa edilen T\u0131bbi Aromatik Bitkiler Bah\u00e7esi, 2021&#8217;den bu yana yeti\u015ftirdi\u011fi bitki \u00e7e\u015fidini yurt [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1598,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[50],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1597"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1597"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1597\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1598"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1597"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1597"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kraios.app\/news\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1597"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}