<\/p>\n
Kahramanmara\u015f Merkezli Depremlerin Sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n B\u00fct\u00fcn Y\u00f6nleriyle Ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, Depreme Diren\u00e7li Yap\u0131 Stokunun Olu\u015fturulmas\u0131 ve Kentsel D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm Uygulamalar\u0131n\u0131n Etkinli\u011finin Art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u0130\u00e7in Al\u0131nmas\u0131 Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amac\u0131yla Kurulan Meclis Ara\u015ft\u0131rma Komisyonu, AK Parti Afyonkarahisar Milletvekili Veysel Ero\u011flu ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda topland\u0131.<\/p>\n
Toplant\u0131da, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanl\u0131\u011f\u0131 temsilcileri sunum yapt\u0131.<\/p>\n
T\u00fcrkiye Elektrik \u0130letim Anonim \u015eirketi (TE\u0130A\u015e) Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Orhan Kald\u0131r\u0131m, deprem b\u00f6lgesinde125 transformat\u00f6r merkezinin i\u015fletmede bulundu\u011funu, depremin ilk an\u0131nda bu merkezlerden 25’inde enerji kesintisinin meydana geldi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Kald\u0131r\u0131m, do\u011fal afet ve t\u00fcrl\u00fc risklere kar\u015f\u0131 b\u00fct\u00fcn tesislerle ilgili depremden \u00f6nce aksiyon ald\u0131klar\u0131n\u0131, ODT\u00dc, Gazi \u00dcniversitesi gibi \u00fcniversitelerle bu konuda birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 belirtti. Kald\u0131r\u0131m, \u00fcniversitelerin inceleme sonras\u0131 verecekleri rapor do\u011frultusunda, tesislerle ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yat\u0131r\u0131m program\u0131na alacaklar\u0131n\u0131 bildirdi.<\/p>\n
Depremin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir co\u011frafyay\u0131 etkiledi\u011fine i\u015faret eden Kald\u0131r\u0131m, “\u00dcretim t\u00fcketim dengesiyle, bozulmas\u0131yla ilgili, her t\u00fcrl\u00fc neden vard\u0131 ama ona ra\u011fmen T\u00fcrkiye elektrik sistemi komple \u00e7\u00f6kmedi. Bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f 1999 depreminde ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. Bu daha b\u00fcy\u00fck alan\u0131 etkilemesine ra\u011fmen iletim sistemiz ayakta durdu.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
T\u00fcrkiye Elektrik Da\u011f\u0131t\u0131m Anonim \u015eirketi (TEDA\u015e) Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc \u00d6mer Sami Yap\u0131c\u0131, depremde toplam 31 personelin hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fini s\u00f6yledi. Yap\u0131c\u0131, T\u00fcrkiye’de 21 da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketinin bulundu\u011funu, bunlardan 4’\u00fcn\u00fcn depremden etkilendi\u011fini bildirdi.<\/p>\n
\u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 hasar tespitlerine g\u00f6re tahliye edilmesi gereken binalar\u0131 enerji kullanamaz kategorisine ald\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Yap\u0131c\u0131, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“\u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131ndan bize gelen, 980 binlere ula\u015fan y\u0131k\u0131k, y\u0131k\u0131lmas\u0131 gereken, orta ve a\u011f\u0131r hasarl\u0131 bina portf\u00f6y\u00fc var. Bunlar\u0131 da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketiyle koordineli olarak payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, bu tespitlere g\u00f6re bunlar\u0131n elektriklerinin kesilmesi gerekiyor. Da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketleri de zorunlu olarak kesiyor. \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n hasar tespit durumuna g\u00f6re, en son 950 bin yap\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f ya da orta ve a\u011f\u0131r hasarl\u0131 olmas\u0131ndan dolay\u0131 bunlar\u0131n elektrik alma \u015fans\u0131 yok.”<\/p>\n
Yap\u0131c\u0131, depremden etkilenen 11 ilde toplam abone say\u0131s\u0131n\u0131n ise 6,5 milyon civar\u0131nda oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n
Enerji Piyasas\u0131 D\u00fczenleme Kurumu (EPDK) Do\u011fal Gaz Piyasas\u0131 Dairesi Ba\u015fkan\u0131 H\u00fcseyin Da\u015fdemir, depremden etkilen 11 ildeki do\u011fal gaz da\u011f\u0131t\u0131m \u015febekesi uzunlu\u011funun 21 bin kilometre oldu\u011funu, bu rakam\u0131n T\u00fcrkiye’de y\u00fczde 12’ye denk geldi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Depremden etkilenen 11 ilde deprem \u00f6ncesi yakla\u015f\u0131k 2 milyon abonenin bulundu\u011funu belirten Da\u015fdemir, “336 bin azalarak 1 milyon 686 bine d\u00fc\u015ft\u00fc. Abone say\u0131s\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn y\u00fczde 85’inin oturulamaz olan binalardan, geriye kalan y\u00fczde 15’inin ise g\u00f6\u00e7 etkisinden olu\u015ftu\u011funu tahmin ediyoruz.” dedi.<\/p>\n
Da\u015fdemir, 11 ilde \u015fehir i\u00e7i do\u011fal gaz iletim hatt\u0131nda olu\u015fan hasar\u0131n rakamsal b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn 1 milyar lira civar\u0131nda oldu\u011funu vurgulayarak, “Bu say\u0131y\u0131 en \u00e7ok y\u00fckselten Gaziantep \u0130slahiye ve Nurda\u011f\u0131 il\u00e7eleri. Burada 417 milyon civar\u0131nda bir rakam var. Bu iki il\u00e7enin yer olarak ta\u015f\u0131naca\u011f\u0131n\u0131n s\u00f6ylenmesi, lokasyonun kayd\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n planlanmas\u0131 ve bu nedenle mevcuttaki t\u00fcm \u015febekelerin kullan\u0131lamaz duruma gelmesinden dolay\u0131 bu rakam bu kadar y\u00fcksek.” dedi.<\/p>\n
H\u00fcseyin Da\u015fdemir, EPDK’nin ihale \u015fartnamelerinde bir kural olarak yer verilen gaz-stopun depremde faydas\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerini, ikincil afetlerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Deprem vanas\u0131n\u0131n do\u011fal gaz i\u00e7i te\u00e7hizatlar\u0131nda kullan\u0131lan bir ekipman oldu\u011funu anlatan Da\u015fdemir, “Bu asl\u0131nda binalar\u0131 yang\u0131ndan korumas\u0131 hakk\u0131ndaki y\u00f6netmelik kapsam\u0131nda olan bir \u015fey, EPDK’nin d\u00fczenlemesi de\u011fil. Baz\u0131 illerde mekanik deprem vanalar\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemledik. Rapor olarak da haz\u0131rl\u0131yoruz. O rapor geldi\u011finde \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile payla\u015f\u0131p standard\u0131n ya g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi ya da piyasada \u00fcretilen \u00fcr\u00fcnlerin standarda uygun \u00fcretilip pazarlan\u0131p pazarlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 takip edece\u011fiz.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Boru Hatlar\u0131 ile Petrol Ta\u015f\u0131ma Anonim \u015eirketi (BOTA\u015e) Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Burhan \u00d6zcan, hi\u00e7bir fay hatt\u0131 \u00fczerinde hasar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fini, hasarlar\u0131n zemin probleminden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirdi.<\/p>\n
Depemin uzun s\u00fcredir g\u00fcndemlerinde oldu\u011funu bildiren \u00d6zcan, ODT\u00dc ve \u0130T\u00dc ile Marmara B\u00f6lgesi’ne y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 nihayete erdirdiklerini kaydetti. Marmara B\u00f6lgesi’ndeki riskli b\u00f6lgelerin tamam\u0131n\u0131 tespit ettiklerini belirten \u00d6zcan, “Marmara B\u00f6lgesi’nde tespit edilen noktalar\u0131n tamam\u0131nda gerekli tedbirleri alarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 tamamlad\u0131k.” dedi.<\/p>\n
Deprem \u00f6n uyar\u0131 sitemlerinin bulundu\u011funa de\u011finen \u00d6zcan, bu sistemin deprem s\u0131ras\u0131nda insana gerek olmadan kendini kapatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. \u00d6zcan, “Kahramanmara\u015f depremi oldu, kritik olan vanalar bas\u0131nca duyarl\u0131 sistemlerimiz sayesinde, 2-3 dakikada t\u00fcm vanalar\u0131m\u0131z kapand\u0131. Bu insan eliyle olmad\u0131, uzaktan oldu.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Ertu\u011frul Gazi Gemisi’nin Hatay’\u0131n D\u00f6rtyol il\u00e7esinde iskelede b\u00f6lgeye gaz temini yaparken depreme yakaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiren \u00d6zcan, “Depremin ilk sinyaliyle beraber, \u00e7abuk b\u0131rakma kancalar\u0131 da dahil sistem kendini kapatt\u0131, Ertu\u011frul Gazi tedbir ama\u00e7l\u0131 hemen a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131. T\u00fcm kontrollerden sonra g\u00f6rev yerine intikal etti, do\u011fal gaz vermeye devam etti.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Kahramanmara\u015f merkezli depremlerde 3 \u015fehrin gaz\u0131n\u0131n kesildi\u011fini an\u0131msatan \u00d6zcan, 3 b\u00f6lgede yo\u011funla\u015fan bir hat hasar\u0131n\u0131n oldu\u011funu, bunlar\u0131n fay hatlar\u0131 \u00fczerinde ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fini vurgulad\u0131. \u00d6zcan, “Bu bir tarafan sevindirici. \u015eartnemalere uygun yap\u0131nca burada bir problem yok. \u00d6zellikle s\u0131v\u0131la\u015fma ve zemin problemleri nedeniyle inan\u0131lmaz \u00e7ekme kuvvetleri olu\u015ftu. Gaziantep, Kahramanmara\u015f ve Hatay illerinin d\u0131\u015f\u0131nda 9 il\u00e7ede de gaz arz\u0131n\u0131 durdurduk.” dedi.<\/p>\n
ODT\u00dc ile bir \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 anlatan \u00d6zcan, yer \u00fcst\u00fc tesisleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayarak binalarla alakal\u0131 baz\u0131 noktalarda \u015fartname de\u011fi\u015fikliklerinin olu\u015fabilece\u011fini belirtti.<\/p>\n
Milletvekillerinin Karadeniz gaz\u0131n\u0131 sormas\u0131 \u00fczerine ise \u00d6zcan, “M\u00fcjdeyi Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z verdi, arife g\u00fcn\u00fc olarak ifade etti. Biz BOTA\u015e olarak orada, karadan itibaren T\u00fcrkiye iletim sistemine ba\u011flamakla m\u00fckellefiz. Kas\u0131m itibar\u0131yla t\u00fcm haz\u0131rl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 bitirdik, bekliyoruz. \u0130n\u015fallah nisan itibar\u0131yla sisteme ba\u011flanacak, ondan sonra t\u00fcm T\u00fcrkiye’yi gazla bulu\u015fturaca\u011f\u0131z.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u0130\u015f Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 G\u00fcvenli\u011fi Kalite ve Risk Y\u00f6netimi Daire Ba\u015fkan\u0131 Oktay \u015eahin, her afette insan kayna\u011f\u0131n\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcklerini vurgulad\u0131.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn bakanl\u0131klarda, afet y\u00f6netimine ili\u015fkin birimler olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 \u00f6neren \u015eahin, bu birimlerde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n, asli g\u00f6revli olarak yer almalar\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi. \u015eahin, “Afet y\u00f6netimi kariyer uzmanl\u0131\u011f\u0131 haline getirilmeli. \u0130\u015fe al\u0131mlarda da sadece bu birimde \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fuluyla bu uzmanl\u0131\u011fa sahip olunmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00f6nerim var.” dedi.<\/p>\n
Uydu telefonlar\u0131n\u0131n sahada kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak bunun \u00e7ok verimli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmedi\u011fini dile getiren \u015eahin, bu noktada Jandarma Entegre Muharebe Bilgi Sistemi’nin (JEMUS) kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nerdi.<\/p>\n
\u015eahin, \u015fu tavsiyelerde bulundu:<\/p>\n
“Bir ba\u015fka \u00f6nerimiz acil durum istasyonlar\u0131. Afet y\u00f6n\u00fcnden riskli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz T\u00fcrkiye’nin farkl\u0131 noktalar\u0131nda acil durum istasyonlar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131n\u0131n faydal\u0131 olaca\u011f\u0131 kanaatindeyim. Uzman ekiplerin bulunaca\u011f\u0131, ilk m\u00fcdahale ekipleri, burada \u00e7ok h\u0131zl\u0131 m\u00fcdahale edebilirler. Madencilerin ekipmanlar\u0131n\u0131n da orada olabilece\u011fi bu t\u00fcr depolar olmal\u0131. Bu depolar in\u015fa edilirken 8,5 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depreme dayan\u0131kl\u0131 in\u015fa edilmeli. \u0130\u00e7erisinde kuru g\u0131da da bulunan acil durum istasyonlar\u0131n\u0131n faydal\u0131 olaca\u011f\u0131 kanaatindeyim.”<\/p>\n
Ba\u015fkan Veysel Ero\u011flu da “Belirli b\u00f6lgelerde sadece deprem i\u00e7in de\u011fil t\u00fcm afetler i\u00e7in merkezler olu\u015fturulsa, itfaiye te\u015fkilat\u0131n\u0131n elemanlar\u0131 da arama kurtarma i\u00e7in de e\u011fitimde bulunsa iyi olur. D\u00fcnyada itfaiye te\u015fkilat\u0131 arama kurtarma yap\u0131yor, bizdeki itfaiye te\u015fkilat\u0131 sadece yang\u0131nlara bak\u0131yor. T\u00fcrkiye’de bu sistemi oturtmak laz\u0131m.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n